Uluslararası Yenilenebilir Enerji Ajansı ve Uluslararası Çalışma Örgütü tarafından hazırlanan “Yenilenebilir Enerji ve İstihdam – Yıllık Değerlendirme 2025” raporuna göre, dünya genelinde yenilenebilir enerji istihdamı 2024’te bir önceki yıla kıyasla yüzde 2,3 artarak 16,6 milyona ulaştı. Ancak bu oran, 2023’te kaydedilen ve 2022’ye göre yüzde 18,2’lik rekor artışın oldukça gerisinde kaldı.
KURULUMLAR ARTIYOR: İSTİHDAM İVMESİ DÜŞÜYOR
Raporda, küresel yenilenebilir enerji kurulumlarının artmasına karşın istihdam büyümesinin ilk kez bu kadar yavaşladığına dikkat çekildi. Otomasyonun hızlanması, maliyet baskıları ve tedarik zincirlerindeki yeniden yapılanma, yeni istihdam yaratımını sınırlayan unsurlar arasında gösterildi.
ÇİN LİDERLİĞİNİ KORUYOR
Temiz enerji sektöründe Çin, entegre ve büyük ölçekli tedarik zincirleri sayesinde hem kapasite kurulumunda hem de ekipman imalatında liderliğini sürdürdü. 2024’te Çin’de yenilenebilir enerji istihdamı yaklaşık 7,3 milyon kişiyle küresel toplamın yüzde 44’üne ulaştı. Avrupa Birliği 1,8 milyon kişiyle ikinci sırada yer alırken, Brezilya 1,4 milyonluk istihdamla onu izledi. Hindistan ve ABD’de ise artış sınırlı kaldı.
GÜNEŞ ENERJİSİ İSTİHDAMDA ZİRVEDE
Teknoloji bazında bakıldığında, güneş fotovoltaik sektörü 7,3 milyon kişilik istihdamla ilk sıradaki yerini korudu. Küresel güneş PV istihdamının yüzde 75’i Asya’da yoğunlaşırken, Çin tek başına 4,2 milyon kişiye istihdam sağladı. Sıvı biyoyakıtlar 2,6 milyon kişiyle ikinci, hidroelektrik 2,3 milyonla üçüncü, rüzgar enerjisi ise 1,9 milyon istihdamla dördüncü sırada yer aldı.
KAPSAYICILIK VE EŞİTLİK VURGUSU
Raporda, sayısal artışın ötesinde yenilenebilir enerji iş gücünde kapsayıcılık ve eşitliğin güçlendirilmesi gerektiği vurgulandı. Kadınlar ve engelliler başta olmak üzere tüm toplumsal grupların sektöre erişiminin artırılmasının, enerji dönüşümünün sosyal kabulü açısından kritik olduğu belirtildi.
İNSAN ODAKLI POLİTİKA ÇAĞRISI
IRENA Genel Direktörü Francesco La Camera, yenilenebilir enerji yatırımlarının hızla arttığını ancak bunun tek başına yeterli olmadığını belirterek, hükümetlerin insanı enerji ve iklim hedeflerinin merkezine alan politikalar geliştirmesi gerektiğini söyledi. La Camera, enerji dönüşümünde geride kalan ülkelerin de uluslararası destekle sürece dahil edilmesinin önemine işaret etti.
ADİL GEÇİŞ MESAJI
ILO Genel Direktörü Gilbert F. Houngbo ise yenilenebilir temelli geleceğe adil geçişin kapsayıcılık, insan onuru ve eşit fırsatlar temelinde inşa edilmesi gerektiğini vurguladı. Houngbo, engelli bireyler başta olmak üzere tüm gruplar için erişilebilir eğitim, kapsayıcı işe alım ve haklara saygılı çalışma ortamlarının, sürdürülebilir kalkınma için vazgeçilmez olduğunu ifade etti.
