İmalat sektöründe özelleştirilmiş ve uygun maliyetli üretimin kapısını aralayan eklemeli üretim (3D baskı) teknolojileri, ‘açık döngü’ sistemlerin getirdiği risklerle mücadele ediyor. Meme boyutu veya baskı hızındaki en ufak bir değişiklik, üretilen parçanın mekanik yapısını bozabiliyor. Bugüne kadar manuel müdahalelerle çözülmeye çalışılan bu sorun, Carnegie Mellon Üniversitesi'nde geliştirilen yeni bir teknolojiyle tarih oluyor.
Makine Mühendisliği Bölümü'nden Doçent Amir Barati Farimani liderliğindeki ekip, 3D baskı süreçlerini ön eğitim gerektirmeden, gerçek zamanlı olarak denetleyen ve düzelten, Büyük Dil Modellerine (LLM) dayalı bir sistem geliştirdi.
BİR SENFONİ ORKESTRASI GİBİ ÇALIŞIYOR
Additive Manufacturing dergisinde yayımlanan araştırmaya göre sistem, dört uzmanlaşmış yapay zeka ajanından oluşan çoklu bir çerçeveye sahip. Araştırmacılar bu yapıyı bir senfoni orkestrasına benzetiyor:
Bu modüler yapı, merkezi bir rehberlik altında dağıtılmış uzmanlıkların uyum içinde çalışmasını sağlıyor.
DAYANIKLILIKTA YÜZDE 500 ARTIŞ
Geliştirilen sistemin performansı, 14 eklemeli üretim uzmanıyla yapılan karşılaştırmalı testlerle kanıtlandı. LLM destekli sistem, arıza modlarını insan uzmanlardan daha yüksek doğrulukla tespit etti.
Daha da önemlisi, yapay zeka müdahalesiyle üretilen parçaların yapısal bütünlüğünde ciddi bir iyileşme görüldü. Test sonuçlarına göre, tepe yük kapasitesinde 5,06 kat (yüzde 500 üzeri) artış sağlandı.
Çalışmanın ilk yazarı Yayati Jadhav, "Sadece üç yıl önce bu teknoloji mümkün değildi. Bugün ise insanlığın tüm bilgi birikimine erişebilen modellerle baskı hatalarını sade bir dille tanımlayıp otomatik olarak düzeltebiliyoruz" dedi.

FİKRİ MÜLKİYET KORUMASI VE VERİ GÜVENLİĞİ
Sistemin modüler tasarımı, endüstriyel casusluk ve veri güvenliği endişesi taşıyan şirketler için de kritik avantajlar sunuyor. Üreticiler, fikri mülkiyetlerini korurken, dış ortakların yalnızca üretim için gerekli olan parça modüllerine erişmesine izin verebilecek.
Ayrıca sistem, hataların nedenine dair ayrıntılı teknik raporlar oluşturarak mühendislerin süreci daha iyi anlamasını sağlıyor.
GELECEĞİN OTONOM FABRİKALARI
Doçent Barati Farimani, bu çalışmanın akıllı fabrikalar için bir temel oluşturduğunu belirterek şunları kaydetti: "Gelecek uyarlanabilir üretimde. LLM'lerin 3D baskı sürecine entegrasyonu büyük bir ilerleme. Bu modeller geliştikçe, benzeri görülmemiş hassasiyet ve güvenilirlik seviyelerine ulaşan, tamamen otonom üretim sistemleri kurabileceğiz."