ABD'nin halihazırda Grönland'daki Pituffik Uzay Üssü sayesinde Rus füzelerini, bombardıman uçaklarını ve nükleer silahlı denizaltılarını izlediği bilinirken, Ada'da 3 yeni üs açarak askeri varlığını genişletmek istediği ifade ediliyor.
ABD Başkanı Donald Trump'ın "ulusal güvenlik" meselesi olarak gördüğü Grönland'ı "ele geçirme" söylemlerinin ardından gelen yeni üs açıklamaları, dikkatleri yeniden bölgeye çevirdi.
ABD'NİN GRÖNLAND'DA ÜS AÇMA İHTİMALİ
ABD'nin Danimarka ile yeni üslere ilişkin görüşmeler yürüttüğü de belirtiliyor.
Arktik kimliği, diplomasisi ve güvenliğine ilişkin çalışmalar yapan Danimarka Uluslararası Araştırmalar Enstitüsü (DIIS) Kıdemli Araştırmacısı Ulrik Pram Gad, ABD'nin, hedefinde olan Grönland'da 3 askeri üs açılmasına ilişkin söylemleri AA muhabirine değerlendirdi.
Gad, ABD'nin üs kurmaya yönelik talebinin net olmadığını belirterek, "ABD Senatosunda bir komutan, Grönland ve Danimarka ile '3 alanda' ABD ordusunun görüşmeler yaptığını söyledi. Bunlar Altın Kubbe, derin su limanı ve özel harekat kuvvetleri. Ancak daha sonra ABD'li bir sözcü bir dönem ABD üslerine ev sahipliği yapan Grönland'daki Kangerlussuaq ve Narsarsuaq kentlerini de sıraladı." dedi.
ABD'nin 3 stratejik nedene odaklanabileceğine işaret eden Gad, "İlk olarak 'Altın Kubbe' füze savunma sistemi belirsizliğini koruyor ancak ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) Uzay Komutanlığı, Grönland'da halihazırda bulunan Pituffik'e ek olarak Ada'ya başka unsurlar eklemeyi düşünüyor gibi görünüyor. Bunlar daha çok radar veya karada konuşlandırılmış önleyici füzeler olabilir." diye konuştu.
İkinci olarak ABD'nin yeni bir derin su limanıyla Grönland'da varlık göstermek isteyebileceğini aktaran Gad, son olarak da ABD'nin Doğu Grönland'daki Danimarka Sirius Devriyesi'nden köpek kızaklarıyla devriye gezmeyi geliştirmeyi hedefleyebileceğini söyledi.
Gad, son ihtimalin Trump'ın daha önce köpek kızaklarıyla devriye konusunu alaya aldığı için "ironik" olabileceğini vurguladı.
ABD VE GRÖNLAND İLİŞKİLERİNDE DUYGULAR KARIŞIK
ABD-Grönland ilişkileri bakımından duyguların "karışık" olduğuna dikkati çeken Gad, şöyle devam etti:
"Bir yandan, eski Başbakan, yeni Dışişleri Bakanı Mute Egede'nin bir dönem 'Sizin güvenliğimiz, bizim güvenliğimiz' yönünde yaptığı açıklama var. ABD'nin Grönland'da askeri varlığını genişletmek istemesi 2 yıl önce memnuniyetle karşılanabilirdi. Ancak şimdi Trump'a 'zafer' kazandırır endişesiyle karmaşık bir tutum var. ABD askerinin Grönland'ın kendi kaderini tayin etme hakkını savunmak yerine Grönland'a karşı bir tavır alır mı endişesi mevcut."
Gad, ABD ile Danimarka arasında 1951'de imzalanan ve 2004'te Grönland'ın da katıldığı Savunma Anlaşması'nı ihlal edecek herhangi bir askeri varlığın faaliyete geçeceğine inanmadığını dile getirerek, Pituffik gibi farkındalık ve gözlem amaçlı tesislerin stratejik dengeyi etkilemeyeceğinin altını çizdi.
Rus nükleer üslerine daha yakın bölgelerde yeni bir güç konuşlandırılmasının yeni bir silahlanma yarışını tetikleyebileceğine işaret eden Gad, Danimarka medyasında özellikle Grönland'ın Narsarsuaq kentinde kurulacak yeni bir üssün yerel yaşama katkı sağlayabileceği yönündeki söylemlere ilişkin de "Grönland uzun zamandır yabancı askeri altyapının 'çift amaçlı' olması gerektiğini ve askeri faaliyetlerin yerel istihdam yaratması ve yerel işletmelere fayda sağlaması gerektiğini savunmaktadır." şeklinde konuştu.
