Tarım ve Orman Bakanlığı, tüketicilerin gıdalar hakkında doğru bilgilendirilmesi ve gıda okuryazarlığının artırılması amacıyla etiketleme kurallarında kapsamlı değişikliklere gitti. Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği çerçevesinde hayata geçirilen düzenlemelerle, ürün içeriğiyle örtüşmeyen yanıltıcı isim, ifade ve görsellerin kullanımı yasaklandı.
GIDA ETİKETLERİNDE YENİ DÖNEM BAŞLADI
Tarım ve Orman Bakanlığı, gıda etiketlemelerinde kapsamlı değişikliklere giderek tüketiciyi yanıltan uygulamaların önüne geçmeyi amaçlayan yeni düzenlemeleri hayata geçirdi.
Düzenlemelerle gıda okuryazarlığının artırılması hedeflenirken, ürün içerikleriyle örtüşmeyen yanıltıcı isim ve görsellerin kullanımı tamamen yasaklandı.
Tüketicilerin korunması ve gıdalar hakkında doğru bilgilendirilmesinin sağlanması amacıyla, Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği çerçevesinde son iki yıl içinde kapsamlı bir dizi düzenleme yapıldı.
ETİKETLER DAHA OKUNABİLİR HALE GETİRİLİYOR
Yeni kurallar, gıda etiketlerinin daha kolay okunmasını sağlamayı amaçlıyor.
Yanıltıcı görsellerin ve ifadelerin önlenmesiyle gıda güvenilirliğinin yüksek düzeyde tesis edilmesi hedefleniyor.
Gıda işletmecilerinin piyasaya arz edeceği yeni ürünlere ilişkin kurallar da bu çerçevede yeniden belirlendi.
Bakanlık, tüketicinin ürün hakkında doğru bilgiye ulaşmasını sağlayacak düzenlemelerle, etiketlerde daha açık ve anlaşılır bir bilgilendirme yapısını öne çıkarıyor.
YENİ GIDA LİSTESİ MEVZUATA DAHİL EDİLDİ
Avrupa Birliği’nin listesinde yer alan ve Türkiye’de kullanımı uygun görülen yeni gıdalar mevzuata dahil edildi.
Bu kapsamda AB listesindeki 189 yeni gıda bileşeni düzenleme kapsamına alındı.
Buna karşılık GDO’lu mikroorganizma kullanılarak üretilmesi, domuz kaynaklı olması veya böcek içermesi gibi gerekçelerle 32 gıda türü kapsam dışında bırakıldı.
GIDANIN ADI VE NET MİKTARI GÖRÜNÜR YERDE OLACAK
Yeni düzenlemelerle gıdaların adı ve net miktarının tüketicinin kolayca görebileceği bir yerde bulunması zorunlu tutuldu.
Alkol, şeker veya tatlandırıcı içeren ürünlerde ise bu bilgilerin diğerlerinden ayrı ve belirgin biçimde yazılması şartı getirildi.
Bu uygulamayla tüketicinin ürünün temel özelliklerine daha hızlı ve açık biçimde ulaşması amaçlanıyor.
AROMALI ÜRÜNLERDE GERÇEK GIDA GÖRSELİ KULLANILAMAYACAK
Aroma verici kullanılarak üretilen gıdaların etiketlerinde gerçek gıda görsellerinin kullanılması yasaklandı.
Bu ürünlerde, gıdanın “aromalı” olduğunun açıkça belirtilmesi zorunlu hale getirildi.
Böylece tüketicinin ürünün gerçek içerik mi yoksa aroma vericiyle mi üretildiğini daha net şekilde anlaması hedefleniyor.
YANILTICI İFADELERİN KULLANIMI ENGELLENİYOR
Birbiriyle karıştırılabilecek gıdaların adında ve etiketinde, sahip olunmayan özelliklere atıfta bulunan ifadelerin kullanımı engellendi.
Bu kapsamda “... tadında”, “... lezzeti”, “... keyfi” gibi ifadeler yasaklanan uygulamalar arasında yer aldı.
Düzenleme, tüketicide ürünün içeriğine ilişkin yanlış algı oluşmasının önüne geçmeyi amaçlıyor.
ZEYTİNYAĞI ALGISI OLUŞTURAN GÖRSELLERE YASAK
Zeytinyağı hariç bitkisel yağlarda zeytin veya zeytin ağacı görsellerinin kullanılması yasaklandı.
Aynı şekilde bu ürünlerde “zeytinyağı tadında” veya “zeytinyağı lezzetinde” gibi ifadelerin yer almasına da izin verilmeyecek.
Bu düzenlemeyle, bitkisel yağ ürünlerinde zeytinyağı algısı oluşturabilecek tanıtımların önüne geçilmesi hedefleniyor.
KÖY ÜRÜNÜ ALGISINA SINIRLAMA GETİRİLDİ
Yeni düzenlemeler kapsamında “köy ürünü” algısı oluşturabilecek marka ve ifadelerin kullanımına da sınırlama getirildi.
Kanatlı hayvan ürünlerinde ise yetiştirme metoduna uygun olmayan görsellerin kullanılmasına izin verilmeyecek.
Böylece ürünün üretim yöntemiyle uyuşmayan tanıtım unsurlarının tüketici üzerinde yanıltıcı etki oluşturması engellenecek.
RESTORAN MENÜLERİNDE İÇERİK BİLGİSİ DÖNEMİ
Toplu tüketim yerlerinde servis edilen veya paketlenerek sunulan gıdalarda da yeni kurallar devreye alındı.
Tüketicinin tercihini etkileyebilecek bileşenlerin açıkça belirtilmesi zorunlu hale getirildi.
Bu kapsamda yer fıstığıyla üretilen baklavada sadece “fıstıklı” ifadesi yerine “yer fıstıklı” yazılması gerekecek.
MENÜLERDE ENERJİ DEĞERİ BİLGİSİ SUNULACAK
Restoran menüleri ve toplu tüketim yerlerinde ürün içerikleri ile enerji değerlerine ilişkin bilgilerin sunulması şartı getirildi.
Bu düzenlemeyle tüketicinin sipariş vereceği ürünün içeriğine ve enerji değerine ilişkin bilgiye daha kolay ulaşması amaçlanıyor.
Bakanlık, özellikle tüketici tercihini doğrudan etkileyebilecek bileşenlerin açık şekilde belirtilmesini zorunlu hale getirerek gıda bilgilendirmesini güçlendirmeyi hedefliyor.
YERLİ VE İTHAL ALGISI YARATAN GÖRSELLER ENGELLENİYOR
Yurt içinde üretilen ürünlerde ithal algısı oluşturacak marka ve görsellerin kullanımı engelleniyor.
Aynı şekilde ithal ürünlerde de yerli izlenimi verecek marka ve görsellerin kullanılmasına izin verilmeyecek.
Bu düzenleme, ürünün menşeine ilişkin tüketicide yanlış algı oluşmasının önüne geçmeyi amaçlıyor.
GIDALARDA UYGUNSUZ ŞEKİLLERE İZİN VERİLMEYECEK
Yeni kurallarla gıdaların silah, kafatası, beyin, dudak ve göz gibi şekillerle piyasaya sürülmesinin de önüne geçiliyor.
Bu kapsamda tüketiciyi yanıltabilecek veya uygun bulunmayan görsel ve şekil kullanımlarına yönelik sınırlamalar artırıldı.
Bitki çaylarında ise hazırlama yönteminin etiket üzerinde belirtilmesi kuralı uygulanacak.
TÜKETİCİYİ DOĞRU BİLGİLENDİRME HEDEFLENİYOR
Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hayata geçirilen düzenlemeler, gıda etiketlerinde açık, anlaşılır ve doğru bilgilendirmeyi esas alıyor.
Ürün adından görsellere, menü bilgilerinden enerji değerlerine kadar birçok alanda getirilen yeni kurallarla tüketiciyi yanıltabilecek uygulamaların önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Yeni dönemle birlikte gıda işletmecilerinin piyasaya sunacağı ürünlerde etiket, isim, içerik, görsel ve bilgilendirme kurallarına daha sıkı şekilde uyması gerekecek.
