{"status":true,"post":{"id":34982,"user_id":2,"status":1,"type":1,"orde":null,"notification_type":3,"static_post":0,"published_at":"2022-10-24 21:55:41","created_at":"2022-09-22T21:00:00.000000Z","updated_at":"2022-10-24T18:55:41.000000Z","edited_at":"2024-12-17 22:35:21","source_id":null,"post_id":34982,"is_featured":0,"title":"\u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019n\u00fcn ekonomi boyutu","slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"home_title":null,"sub_title":null,"category_id":73,"description":null,"content":"  \t\t\t\t\t  \t\t\t\t\t<p style=\"text-align: right;\"><span class=\"large\"><strong>FAT\u0130H OKTAY<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"> <strong><\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">\u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019n\u00fcn y\u0131ll\u0131k liderler zirvesi ge\u00e7ti\u011fimiz g\u00fcnlerde, diyalog orta\u011f\u0131 olan T\u00fcrkiye\u2019nin Cumhurba\u015fkan\u0131 d\u00fczeyinde kat\u0131l\u0131m\u0131yla Semerkant\u2019ta yap\u0131ld\u0131. \u00d6rg\u00fct, zaman zaman AB\u2019ye se\u00e7enek olarak g\u00fcndeme geliyor. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Bu nedenle gerek \u00f6rg\u00fct, gerekse bu son toplant\u0131ya ekonomi a\u00e7\u0131s\u0131ndan bakmakta yarar var.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Her \u015feyden \u00f6nce belirmek gerekir ki, \u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc, oda\u011f\u0131nda ekonomi olan bir olu\u015fum de\u011fil. Sovyetler Birli\u011fi\u2019nin da\u011f\u0131lmas\u0131ndan sonra ba\u011f\u0131ms\u0131z devletler haline gelen Kazakistan, K\u0131rg\u0131zistan, Tacikistan\u2019\u0131n \u00c7in ile toplam 3.300 km. dolay\u0131nda ortak s\u0131n\u0131rlar\u0131 bulunuyor. Bu s\u0131n\u0131r ile ilgili anla\u015fmazl\u0131klar\u0131 ele al\u0131p \u00e7\u00f6z\u00fcmlemek \u00fczere 90\u2019l\u0131 y\u0131llarda ortak \u00e7al\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fcten bu \u00fc\u00e7 \u00fclke ile \u00c7in ve Rusya, gayri resmi olarak Shanghai Be\u015flisi olarak adland\u0131r\u0131l\u0131yordu. Bu grubun \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 sonucunda s\u0131n\u0131rlarla ilgili anla\u015fmazl\u0131klar, 90\u2019lar\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131nda \u00e7\u00f6z\u00fcld\u00fckten sonra \u00c7in\u2019in bu ortak \u00e7al\u0131\u015fma \u00f6rg\u00fctlenmesini kal\u0131c\u0131 bir b\u00f6lgesel \u00f6rg\u00fctlenmeye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme \u00f6nerisinin kabul\u00fcyle, 2001 y\u0131l\u0131nda, \u00d6zbekistan\u2019\u0131n da kat\u0131l\u0131m\u0131yla 6 \u00fclkeyi kapsayan Shanghai \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc kuruldu. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u00d6rg\u00fct\u00fcn kurulu\u015f belgesinde belirtilen ana amac\u0131, 3 k\u00f6t\u00fc g\u00fc\u00e7 olarak nitelenen uluslararas\u0131 ter\u00f6rizm, etnik ayr\u0131l\u0131k\u00e7\u0131l\u0131k, dinsel a\u015f\u0131r\u0131 hareketler ile ortak m\u00fccadele idi. \u00c7in\u2019in, ekonomisinin pazar ve enerji gereksinimleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan, bu i\u015fbirli\u011finin ekonomi alan\u0131na da yay\u0131lmas\u0131na \u00e7aba harcamas\u0131na kar\u015f\u0131n, bu alanlarda kayda de\u011fer bir geli\u015fme olmad\u0131. Bu, Rusya\u2019n\u0131n etki alan\u0131 olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc b\u00f6lgede \u00c7in\u2019in fazla etkin olmas\u0131n\u0131 istememesi, di\u011fer \u00fclkelerin de ekonomilerinin \u00c7in ekonomisince ezilmesinden endi\u015fe duymalar\u0131ndan kaynaklan\u0131yordu. Rusya, Orta Asya b\u00f6lgesindeki ekonomik ve askeri i\u015fbirli\u011fi konular\u0131n\u0131, \u00c7in\u2019in d\u00e2hil olmad\u0131\u011f\u0131 ve b\u00fct\u00fcn\u00fcyle kendi liderli\u011findeki ba\u015fka iki yap\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde ele almay\u0131 ye\u011fliyor; bu b\u00f6lgedeki ekonomik b\u00fct\u00fcnle\u015fme konusunu Avrasya Ekonomik Birli\u011fi, askeri konulardaki i\u015fbirli\u011fini ise Ortakla\u015fa G\u00fcvenlik Anla\u015fmas\u0131 \u00d6rg\u00fct\u00fc kapsam\u0131nda de\u011ferlendiriyordu. Bu ortamda, 2000\u2019lerin ba\u015flar\u0131ndan bu yana \u00e7e\u015fitli ekonomik i\u015fbirli\u011fi programlar\u0131 a\u00e7\u0131klansa da fiili olarak \u00f6rg\u00fct \u00fcyeleri aras\u0131ndaki i\u015fbirli\u011fi b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde ula\u015f\u0131m ve enerji altyap\u0131s\u0131 projeleri ile s\u0131n\u0131rl\u0131 oldu. Bu projelerin bir\u00e7o\u011fu, gerek finansman gerekse ger\u00e7ekle\u015ftirmelerinde ana rol oynayan \u00c7in\u2019in 2014 y\u0131l\u0131ndan sonra Ku\u015fak ve Yol Giri\u015fimi bi\u00e7imini alan \u00fclkenin d\u00fcnya ile ula\u015f\u0131m ve enerji ba\u011flant\u0131lar\u0131n\u0131 art\u0131rma \u00e7abas\u0131na da hizmet ediyor.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> ***<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Semerkant zirvesinde de durum farkl\u0131 de\u011fildi. Zirve sonras\u0131nda yap\u0131lan 121 maddelik ortak a\u00e7\u0131klaman\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131ndan itibaren yar\u0131s\u0131ndan \u00e7o\u011fu g\u00fcvenlik ile ilgiliydi, ekonomi ile ilgili maddelerin de hemen hepsi temenni nitelikliydi. Bu nitelikte olmayan bir madde, \u2018ilgili \u00fcyeler\u2019 taraf\u0131ndan kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 ticarette \u00fcye \u00fclke paralar\u0131n\u0131n kullan\u0131m\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik yol haritas\u0131n\u0131n benimsenmesiydi. Bu nitelikteki iki di\u011fer madde ise yenilenebilir enerji kaynaklar\u0131 ve altyap\u0131 geli\u015ftirme alanlar\u0131nda ortak program benimsenmesi ile ilgiliydi.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> ***<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> T\u00fcrkiye a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok \u00f6nemli bir geli\u015fme de, \u00c7in-K\u0131rg\u0131zistan-\u00d6zbekistan demiryolu konusunda bu \u00fc\u00e7 \u00fclkenin anla\u015fmas\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131klanmas\u0131yd\u0131. Bu, zirvede a\u00e7\u0131klansa da asl\u0131nda \u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc ile \u00e7ok da ili\u015fkili olmayan bir geli\u015fme. Bu demiryolu projesi, 1997 y\u0131l\u0131nda g\u00fcndeme gelmi\u015f ama bir t\u00fcrl\u00fc ger\u00e7ekle\u015fememi\u015fti. Ku\u015fak ve Yol Giri\u015fimi\u2019nin \u00f6nemli bir kolu olarak \u00c7in\u2019i Rusya \u00fczerinden Avrupa\u2019ya ba\u011flayan demiryolunun i\u015fleyi\u015fi Ukrayna\u2019daki sava\u015f nedeniyle sorunlu hale gelince, T\u00fcrkiye \u00fczerinden ge\u00e7en Orta Koridor\u2019un i\u015flerli\u011fini art\u0131ran bu proje \u00f6nem ve dolay\u0131s\u0131yla ivme kazand\u0131.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Orta Asya\u2019da ekonomik i\u015fbirli\u011finin geli\u015fmesi ve bir ekonomik entegrasyona gidilmesi \u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc \u00e7er\u00e7evesinde ger\u00e7ekle\u015fmeyebilir ama b\u00f6lgenin ekonomik potansiyeli ve stratejik \u00f6nemi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde bu bir \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015fecektir. Bu \u00f6rg\u00fct ile ili\u015fkili olmak, T\u00fcrkiye i\u00e7in bu geli\u015fmelere yak\u0131n olmak a\u00e7\u0131s\u0131ndan yarar ta\u015f\u0131yor.<\/span><\/p>  \t\t\t\t","slug":"sanghay-isbirligi-orgutunun-ekonomi-boyutu","tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"\u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019n\u00fcn ekonomi boyutu","meta_description":"FAT\u0130H OKTAY","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"view_count":1142,"cropped_1200x675":null,"user":{"id":2,"name":"FAT\u0130H","surname":"OKTAY","email":"ozansoy.tuna@akay.com","slug":"fatih-oktay","avatar":"\/front\/uploads\/avatar\/1733691600qSRn7kb3ZZVHU3t.webp","status":1,"role":1,"email_verified_at":null,"orde":null,"created_at":"2022-09-15T09:39:41.000000Z","updated_at":"2024-12-18T14:51:22.000000Z","seo_title":null,"seo_description":null},"translations":[{"id":35081,"is_featured":0,"is_amp":0,"is_ads":0,"ads_link":null,"post_id":34982,"locale":"tr","category_id":73,"title":"\u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019n\u00fcn ekonomi boyutu","home_title":null,"sub_title":null,"slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"subtitleuse":0,"description":null,"content":"  \t\t\t\t\t  \t\t\t\t\t<p style=\"text-align: right;\"><span class=\"large\"><strong>FAT\u0130H OKTAY<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"> <strong><\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">\u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019n\u00fcn y\u0131ll\u0131k liderler zirvesi ge\u00e7ti\u011fimiz g\u00fcnlerde, diyalog orta\u011f\u0131 olan T\u00fcrkiye\u2019nin Cumhurba\u015fkan\u0131 d\u00fczeyinde kat\u0131l\u0131m\u0131yla Semerkant\u2019ta yap\u0131ld\u0131. \u00d6rg\u00fct, zaman zaman AB\u2019ye se\u00e7enek olarak g\u00fcndeme geliyor. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Bu nedenle gerek \u00f6rg\u00fct, gerekse bu son toplant\u0131ya ekonomi a\u00e7\u0131s\u0131ndan bakmakta yarar var.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Her \u015feyden \u00f6nce belirmek gerekir ki, \u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc, oda\u011f\u0131nda ekonomi olan bir olu\u015fum de\u011fil. Sovyetler Birli\u011fi\u2019nin da\u011f\u0131lmas\u0131ndan sonra ba\u011f\u0131ms\u0131z devletler haline gelen Kazakistan, K\u0131rg\u0131zistan, Tacikistan\u2019\u0131n \u00c7in ile toplam 3.300 km. dolay\u0131nda ortak s\u0131n\u0131rlar\u0131 bulunuyor. Bu s\u0131n\u0131r ile ilgili anla\u015fmazl\u0131klar\u0131 ele al\u0131p \u00e7\u00f6z\u00fcmlemek \u00fczere 90\u2019l\u0131 y\u0131llarda ortak \u00e7al\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fcten bu \u00fc\u00e7 \u00fclke ile \u00c7in ve Rusya, gayri resmi olarak Shanghai Be\u015flisi olarak adland\u0131r\u0131l\u0131yordu. Bu grubun \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 sonucunda s\u0131n\u0131rlarla ilgili anla\u015fmazl\u0131klar, 90\u2019lar\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131nda \u00e7\u00f6z\u00fcld\u00fckten sonra \u00c7in\u2019in bu ortak \u00e7al\u0131\u015fma \u00f6rg\u00fctlenmesini kal\u0131c\u0131 bir b\u00f6lgesel \u00f6rg\u00fctlenmeye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme \u00f6nerisinin kabul\u00fcyle, 2001 y\u0131l\u0131nda, \u00d6zbekistan\u2019\u0131n da kat\u0131l\u0131m\u0131yla 6 \u00fclkeyi kapsayan Shanghai \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc kuruldu. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> \u00d6rg\u00fct\u00fcn kurulu\u015f belgesinde belirtilen ana amac\u0131, 3 k\u00f6t\u00fc g\u00fc\u00e7 olarak nitelenen uluslararas\u0131 ter\u00f6rizm, etnik ayr\u0131l\u0131k\u00e7\u0131l\u0131k, dinsel a\u015f\u0131r\u0131 hareketler ile ortak m\u00fccadele idi. \u00c7in\u2019in, ekonomisinin pazar ve enerji gereksinimleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan, bu i\u015fbirli\u011finin ekonomi alan\u0131na da yay\u0131lmas\u0131na \u00e7aba harcamas\u0131na kar\u015f\u0131n, bu alanlarda kayda de\u011fer bir geli\u015fme olmad\u0131. Bu, Rusya\u2019n\u0131n etki alan\u0131 olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc b\u00f6lgede \u00c7in\u2019in fazla etkin olmas\u0131n\u0131 istememesi, di\u011fer \u00fclkelerin de ekonomilerinin \u00c7in ekonomisince ezilmesinden endi\u015fe duymalar\u0131ndan kaynaklan\u0131yordu. Rusya, Orta Asya b\u00f6lgesindeki ekonomik ve askeri i\u015fbirli\u011fi konular\u0131n\u0131, \u00c7in\u2019in d\u00e2hil olmad\u0131\u011f\u0131 ve b\u00fct\u00fcn\u00fcyle kendi liderli\u011findeki ba\u015fka iki yap\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde ele almay\u0131 ye\u011fliyor; bu b\u00f6lgedeki ekonomik b\u00fct\u00fcnle\u015fme konusunu Avrasya Ekonomik Birli\u011fi, askeri konulardaki i\u015fbirli\u011fini ise Ortakla\u015fa G\u00fcvenlik Anla\u015fmas\u0131 \u00d6rg\u00fct\u00fc kapsam\u0131nda de\u011ferlendiriyordu. Bu ortamda, 2000\u2019lerin ba\u015flar\u0131ndan bu yana \u00e7e\u015fitli ekonomik i\u015fbirli\u011fi programlar\u0131 a\u00e7\u0131klansa da fiili olarak \u00f6rg\u00fct \u00fcyeleri aras\u0131ndaki i\u015fbirli\u011fi b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde ula\u015f\u0131m ve enerji altyap\u0131s\u0131 projeleri ile s\u0131n\u0131rl\u0131 oldu. Bu projelerin bir\u00e7o\u011fu, gerek finansman gerekse ger\u00e7ekle\u015ftirmelerinde ana rol oynayan \u00c7in\u2019in 2014 y\u0131l\u0131ndan sonra Ku\u015fak ve Yol Giri\u015fimi bi\u00e7imini alan \u00fclkenin d\u00fcnya ile ula\u015f\u0131m ve enerji ba\u011flant\u0131lar\u0131n\u0131 art\u0131rma \u00e7abas\u0131na da hizmet ediyor.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> ***<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Semerkant zirvesinde de durum farkl\u0131 de\u011fildi. Zirve sonras\u0131nda yap\u0131lan 121 maddelik ortak a\u00e7\u0131klaman\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131ndan itibaren yar\u0131s\u0131ndan \u00e7o\u011fu g\u00fcvenlik ile ilgiliydi, ekonomi ile ilgili maddelerin de hemen hepsi temenni nitelikliydi. Bu nitelikte olmayan bir madde, \u2018ilgili \u00fcyeler\u2019 taraf\u0131ndan kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 ticarette \u00fcye \u00fclke paralar\u0131n\u0131n kullan\u0131m\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik yol haritas\u0131n\u0131n benimsenmesiydi. Bu nitelikteki iki di\u011fer madde ise yenilenebilir enerji kaynaklar\u0131 ve altyap\u0131 geli\u015ftirme alanlar\u0131nda ortak program benimsenmesi ile ilgiliydi.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> ***<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> T\u00fcrkiye a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok \u00f6nemli bir geli\u015fme de, \u00c7in-K\u0131rg\u0131zistan-\u00d6zbekistan demiryolu konusunda bu \u00fc\u00e7 \u00fclkenin anla\u015fmas\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131klanmas\u0131yd\u0131. Bu, zirvede a\u00e7\u0131klansa da asl\u0131nda \u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc ile \u00e7ok da ili\u015fkili olmayan bir geli\u015fme. Bu demiryolu projesi, 1997 y\u0131l\u0131nda g\u00fcndeme gelmi\u015f ama bir t\u00fcrl\u00fc ger\u00e7ekle\u015fememi\u015fti. Ku\u015fak ve Yol Giri\u015fimi\u2019nin \u00f6nemli bir kolu olarak \u00c7in\u2019i Rusya \u00fczerinden Avrupa\u2019ya ba\u011flayan demiryolunun i\u015fleyi\u015fi Ukrayna\u2019daki sava\u015f nedeniyle sorunlu hale gelince, T\u00fcrkiye \u00fczerinden ge\u00e7en Orta Koridor\u2019un i\u015flerli\u011fini art\u0131ran bu proje \u00f6nem ve dolay\u0131s\u0131yla ivme kazand\u0131.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Orta Asya\u2019da ekonomik i\u015fbirli\u011finin geli\u015fmesi ve bir ekonomik entegrasyona gidilmesi \u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc \u00e7er\u00e7evesinde ger\u00e7ekle\u015fmeyebilir ama b\u00f6lgenin ekonomik potansiyeli ve stratejik \u00f6nemi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde bu bir \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015fecektir. Bu \u00f6rg\u00fct ile ili\u015fkili olmak, T\u00fcrkiye i\u00e7in bu geli\u015fmelere yak\u0131n olmak a\u00e7\u0131s\u0131ndan yarar ta\u015f\u0131yor.<\/span><\/p>  \t\t\t\t","slug":"sanghay-isbirligi-orgutunun-ekonomi-boyutu","orjinalimage":null,"news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"cropped_638x552":null,"cropped_310x208":null,"cropped_416x247":null,"cropped_197x247":null,"cropped_416x600":null,"cropped_1200x675":null,"tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"\u015eanghay \u0130\u015fbirli\u011fi \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019n\u00fcn ekonomi boyutu","meta_description":"FAT\u0130H OKTAY","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","view_count":1142,"yt":0,"ytid":"","ytimage":null,"imgdate":"2000-01-01 00:00:00","cuff_cover":null,"cropped_358x214":null,"cropped_842x474":null}]}}