{"status":true,"post":{"id":29668,"user_id":23,"status":1,"type":1,"orde":null,"notification_type":3,"static_post":0,"published_at":"2022-10-24 16:05:57","created_at":"2021-11-25T21:00:00.000000Z","updated_at":"2022-10-24T13:05:57.000000Z","edited_at":"2024-12-17 22:35:21","source_id":null,"post_id":29668,"is_featured":0,"title":"Kur oynakl\u0131klar\u0131 ve ekonomi ili\u015fkisi","slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"home_title":null,"sub_title":null,"category_id":73,"description":null,"content":"  \t\t\t\t\t  \t\t\t\t\t<p style=\"text-align: right;\"><span class=\"large\"><strong>H\u0130KMET BAYDAR<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"> <strong><\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">29 Ekim 2021 g\u00fcn\u00fc itohaber.com k\u00f6\u015femizde payla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u2018Piyasa beklentileri neler?\u2019 ba\u015fl\u0131kl\u0131 yaz\u0131m\u0131z\u0131n \u00fczerinden tam 1 ay ge\u00e7ti. Ekonomi ve kur ili\u015fkisini bu yaz\u0131m\u0131zda biraz daha a\u00e7mak istedik. \u00c7\u00fcnk\u00fc bir\u00e7ok ekonomist ekonomiyi sadece kur hareketlerinden ibaret g\u00f6rerek ilgin\u00e7 ve ac\u0131mas\u0131z yorumlar yap\u0131yor.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Gayrisafi yurt i\u00e7i has\u0131la, 2021 y\u0131l\u0131n\u0131n 2. \u00e7eyre\u011finde y\u00fczde 21.7 artt\u0131. Hizmetler ise y\u00fczde 45.8 artt\u0131. GSYH, 2019\u2019un 2. \u00e7eyre\u011finde 175.5 milyar dolar, 2020\u2019nin 2. \u00e7eyre\u011finde 152.5 milyar dolar ve 2021\u2019in 2. \u00e7eyre\u011finde 188.5 milyar dolar olarak ger\u00e7ekle\u015fti. Dolar baz\u0131nda 2021\u2019in 2. \u00e7eyre\u011fi, di\u011fer iki y\u0131la g\u00f6re daha y\u00fcksek. Bu durumda ekonomi k\u00f6t\u00fc denilebilir mi? 2021 y\u0131l\u0131 ocak-eyl\u00fcl d\u00f6neminde belediyeler taraf\u0131ndan verilen yap\u0131 ruhsatlar\u0131nda bir \u00f6nceki y\u0131l\u0131n ayn\u0131 d\u00f6nemine g\u00f6re bina say\u0131s\u0131 y\u00fczde 59.5, y\u00fcz\u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fc y\u00fczde 36.4, de\u011fer y\u00fczde 86.3 ve daire say\u0131s\u0131 y\u00fczde 33.4 artm\u0131\u015fken bir daralmadan s\u00f6z edebilir miyiz?<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> 2021 y\u0131l\u0131 eyl\u00fcl ay\u0131nda sanayi \u00fcretimi y\u0131ll\u0131k bazda y\u00fczde 8.9, imalat sanayinde y\u00fczde 9.7 artm\u0131\u015f iken ekonomi s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 demek m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc? Kald\u0131 ki, kapasite kullan\u0131m oranlar\u0131nda da bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015f s\u00f6z konusu de\u011fil.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Burada ciddi bir alg\u0131 y\u00f6netimiyle ekonomiyi kurlarla \u00f6zde\u015fle\u015ftirerek di\u011fer olumlu t\u00fcm veriler bir kenara itiliyor. Bu sayede t\u00fcketici g\u00fcveni gibi endeksler alg\u0131 y\u00f6netiminin ne kadar da etkili oldu\u011funu bize g\u00f6steriyor. T\u00fcketici g\u00fcven endeksi bir t\u00fcrl\u00fc 80 seviyelerinin \u00fczerine \u00e7\u0131kam\u0131yor. Oysa 100 seviyesinin \u00fczeri, t\u00fcketicinin pozitif bir d\u00fc\u015f\u00fcncede oldu\u011funu g\u00f6sterebilecek bir veridir.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> <strong>\u00d6NG\u00d6R\u00dcLEB\u0130L\u0130RL\u0130K VE \u0130ST\u0130KRAR<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Gelelim kurun olumsuz etkilerine; d\u00f6viz fiyatlar\u0131 artt\u0131k\u00e7a ara mal\u0131 ithalat\u0131 pahal\u0131 hale geliyor ve enflasyon olu\u015fturuyor. Buna maliyet enflasyonu diyoruz. \u015eu an kurun etkisinden ziyade global hammadde tedarik s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 ya\u015fan\u0131yor ve fiyat y\u00fckseli\u015fleri \u00e7ok daha etkili oldu\u011fundan ABD\u2019de bile baz\u0131 \u00fcr\u00fcnlerin fiyatlar\u0131 y\u00fczde 30-50 aras\u0131nda artm\u0131\u015f. Buna bir de arz\u0131n talebi kar\u015f\u0131lamakta zorluk \u00e7ekmesini de eklersek fiyatlardaki art\u0131\u015f sebeplerinin tamam\u0131n\u0131 konu\u015fmu\u015f oluruz. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Sanayici ve i\u015f adamlar\u0131m\u0131z zaten kura kar\u015f\u0131 tedbirini alm\u0131\u015flar ve k\u0131sa vadede d\u00f6viz pozisyon fazlas\u0131 oldu\u011fundan, kur y\u00fckseli\u015finden fiilen negatif etkilenmiyorlar. Kurlardaki oynakl\u0131k nedeniyle fiyatlama s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 daha etkili oluyor. O y\u00fczden kurda bir \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilirli\u011fin ve istikrar\u0131n sa\u011flanmas\u0131 gerekiyor.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Kurdaki art\u0131\u015flar\u0131n bir di\u011fer olumsuz etkisi, vadesi gelen d\u0131\u015f bor\u00e7 \u00f6demelerinin maliyetinin \u00e7ok y\u00fckselmi\u015f olmas\u0131d\u0131r. 2021 y\u0131l\u0131 ekim ay\u0131na kadar kamu d\u0131\u015f bor\u00e7 \u00f6demesi 37 milyar dolara yak\u0131nd\u0131r. Bu d\u00f6viz \u00f6demelerinin TL kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 kadar bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f s\u00f6z konusu. Kamunun ana gelir kayna\u011f\u0131n\u0131n vergiler oldu\u011fu da unutulmamal\u0131. Kur art\u0131\u015f\u0131 daha a\u011f\u0131r vergi y\u00fck\u00fc demektir. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> <strong>SANAY\u0130 \u00dcRET\u0130M\u0130 VE DI\u015e T\u0130CARET<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Bu arada son TCMB faiz indiriminde ya\u015fananlar\u0131 da sizlerle payla\u015fmak istiyoruz. Piyasa, TCMB\u2019nin politika faizinde 100 baz puan daha indirim yapmas\u0131n\u0131 bekliyordu. TCMB, bu sefer beklendi\u011fi gibi davrand\u0131 ve politika faizini y\u00fczde 16 seviyesinden y\u00fczde 15 seviyesine indirdi. Piyasan\u0131n aral\u0131k ay\u0131nda bir 100 baz puan daha indirim bekledi\u011fini de belirtelim. Faiz indirim karar\u0131 a\u00e7\u0131klan\u0131r a\u00e7\u0131klanmaz, dolar \u00f6nce 10.50 seviyelerinden 11\u2019e, oradan da 11.30 TL\u2019ye y\u00fckseliverdi. Hareket 5 dakika i\u00e7erisinde oldu. O zaman \u015fu soruyu sormak laz\u0131m; TCMB beklenen hareketi yapt\u0131\u011f\u0131 halde, neden 5 dakikada d\u00f6vizi h\u0131zla y\u00fckselttiniz? E\u011fer yava\u015f hareket edilse bu kadar etkili olamayacakt\u0131. K\u0131sa s\u00fcrede kuru ciddi y\u00fckseltmek m\u00fcmk\u00fcn. \u00c7\u00fcnk\u00fc piyasa derinli\u011fi buna imkan k\u0131l\u0131yor. \u015eunu unutmamak laz\u0131m. Dolar 18 Aral\u0131k 2021 g\u00fcn\u00fc saat 16.30\u2019da g\u00f6r\u00fclen 11.30 TL seviyelerinin \u00fczerinde o hafta hi\u00e7 tutunamad\u0131. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Olumsuz etkilere devam edersek; kur y\u00fckseli\u015fleri TL sabit gelirli olan insanlar\u0131n gelirlerinin enflasyon kar\u015f\u0131s\u0131nda erimesine neden oldu. O y\u00fczden i\u015f\u00e7i, memur ve emeklilerin gelirlerinde ayarlama yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor. \u0130\u015fte, kurun en \u00f6nemli olumsuz etkisi de burada oldu. Buna ba\u011fl\u0131 olarak i\u00e7 talepte zay\u0131flama ger\u00e7ekle\u015fti\u011finden i\u00e7 piyasaya \u00e7al\u0131\u015fan firmalar da durgunluktan \u015fikayet etmeye ba\u015flad\u0131. Sebebi de budur. Gerek sanayi \u00fcretimi gerekse d\u0131\u015f ticaret sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn durumu son derece iyidir. Bahsetti\u011fimiz aksakl\u0131klar giderildi\u011fi takdirde, kurun ekonomimize olumsuz etkilerinin \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc bertaraf edilecektir.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Gelelim d\u0131\u015f bor\u00e7lara; bunlar\u0131 yeniden bor\u00e7lanmayla \u00f6deyerek borcu \u00f6teleyip ekonomiye zarar vermesini de engelleyebiliriz. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> K\u0131sacas\u0131, olumsuzluklar\u0131n tamam\u0131na \u00e7\u00f6z\u00fcm bulmak son derece kolayd\u0131r.<\/span><\/p>  \t\t\t\t","slug":"kur-oynakliklari-ve-ekonomi-iliskisi","tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"Kur oynakl\u0131klar\u0131 ve ekonomi ili\u015fkisi","meta_description":"H\u0130KMET BAYDAR","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"view_count":1080,"cropped_1200x675":null,"user":{"id":23,"name":"H\u0130KMET","surname":"BAYDAR","email":"hikmet-baydar@gmail.com","slug":"hikmet-baydar","avatar":"\/front\/uploads\/avatar\/1733691600m8IdzrjJsMVvSMC.webp","status":1,"role":1,"email_verified_at":null,"orde":null,"created_at":"2022-10-19T14:42:06.000000Z","updated_at":"2024-12-18T09:49:02.000000Z","seo_title":null,"seo_description":null},"translations":[{"id":29767,"is_featured":0,"is_amp":0,"is_ads":0,"ads_link":null,"post_id":29668,"locale":"tr","category_id":73,"title":"Kur oynakl\u0131klar\u0131 ve ekonomi ili\u015fkisi","home_title":null,"sub_title":null,"slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"subtitleuse":0,"description":null,"content":"  \t\t\t\t\t  \t\t\t\t\t<p style=\"text-align: right;\"><span class=\"large\"><strong>H\u0130KMET BAYDAR<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"> <strong><\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">29 Ekim 2021 g\u00fcn\u00fc itohaber.com k\u00f6\u015femizde payla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u2018Piyasa beklentileri neler?\u2019 ba\u015fl\u0131kl\u0131 yaz\u0131m\u0131z\u0131n \u00fczerinden tam 1 ay ge\u00e7ti. Ekonomi ve kur ili\u015fkisini bu yaz\u0131m\u0131zda biraz daha a\u00e7mak istedik. \u00c7\u00fcnk\u00fc bir\u00e7ok ekonomist ekonomiyi sadece kur hareketlerinden ibaret g\u00f6rerek ilgin\u00e7 ve ac\u0131mas\u0131z yorumlar yap\u0131yor.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Gayrisafi yurt i\u00e7i has\u0131la, 2021 y\u0131l\u0131n\u0131n 2. \u00e7eyre\u011finde y\u00fczde 21.7 artt\u0131. Hizmetler ise y\u00fczde 45.8 artt\u0131. GSYH, 2019\u2019un 2. \u00e7eyre\u011finde 175.5 milyar dolar, 2020\u2019nin 2. \u00e7eyre\u011finde 152.5 milyar dolar ve 2021\u2019in 2. \u00e7eyre\u011finde 188.5 milyar dolar olarak ger\u00e7ekle\u015fti. Dolar baz\u0131nda 2021\u2019in 2. \u00e7eyre\u011fi, di\u011fer iki y\u0131la g\u00f6re daha y\u00fcksek. Bu durumda ekonomi k\u00f6t\u00fc denilebilir mi? 2021 y\u0131l\u0131 ocak-eyl\u00fcl d\u00f6neminde belediyeler taraf\u0131ndan verilen yap\u0131 ruhsatlar\u0131nda bir \u00f6nceki y\u0131l\u0131n ayn\u0131 d\u00f6nemine g\u00f6re bina say\u0131s\u0131 y\u00fczde 59.5, y\u00fcz\u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fc y\u00fczde 36.4, de\u011fer y\u00fczde 86.3 ve daire say\u0131s\u0131 y\u00fczde 33.4 artm\u0131\u015fken bir daralmadan s\u00f6z edebilir miyiz?<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> 2021 y\u0131l\u0131 eyl\u00fcl ay\u0131nda sanayi \u00fcretimi y\u0131ll\u0131k bazda y\u00fczde 8.9, imalat sanayinde y\u00fczde 9.7 artm\u0131\u015f iken ekonomi s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 demek m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc? Kald\u0131 ki, kapasite kullan\u0131m oranlar\u0131nda da bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015f s\u00f6z konusu de\u011fil.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Burada ciddi bir alg\u0131 y\u00f6netimiyle ekonomiyi kurlarla \u00f6zde\u015fle\u015ftirerek di\u011fer olumlu t\u00fcm veriler bir kenara itiliyor. Bu sayede t\u00fcketici g\u00fcveni gibi endeksler alg\u0131 y\u00f6netiminin ne kadar da etkili oldu\u011funu bize g\u00f6steriyor. T\u00fcketici g\u00fcven endeksi bir t\u00fcrl\u00fc 80 seviyelerinin \u00fczerine \u00e7\u0131kam\u0131yor. Oysa 100 seviyesinin \u00fczeri, t\u00fcketicinin pozitif bir d\u00fc\u015f\u00fcncede oldu\u011funu g\u00f6sterebilecek bir veridir.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> <strong>\u00d6NG\u00d6R\u00dcLEB\u0130L\u0130RL\u0130K VE \u0130ST\u0130KRAR<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Gelelim kurun olumsuz etkilerine; d\u00f6viz fiyatlar\u0131 artt\u0131k\u00e7a ara mal\u0131 ithalat\u0131 pahal\u0131 hale geliyor ve enflasyon olu\u015fturuyor. Buna maliyet enflasyonu diyoruz. \u015eu an kurun etkisinden ziyade global hammadde tedarik s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 ya\u015fan\u0131yor ve fiyat y\u00fckseli\u015fleri \u00e7ok daha etkili oldu\u011fundan ABD\u2019de bile baz\u0131 \u00fcr\u00fcnlerin fiyatlar\u0131 y\u00fczde 30-50 aras\u0131nda artm\u0131\u015f. Buna bir de arz\u0131n talebi kar\u015f\u0131lamakta zorluk \u00e7ekmesini de eklersek fiyatlardaki art\u0131\u015f sebeplerinin tamam\u0131n\u0131 konu\u015fmu\u015f oluruz. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Sanayici ve i\u015f adamlar\u0131m\u0131z zaten kura kar\u015f\u0131 tedbirini alm\u0131\u015flar ve k\u0131sa vadede d\u00f6viz pozisyon fazlas\u0131 oldu\u011fundan, kur y\u00fckseli\u015finden fiilen negatif etkilenmiyorlar. Kurlardaki oynakl\u0131k nedeniyle fiyatlama s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 daha etkili oluyor. O y\u00fczden kurda bir \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilirli\u011fin ve istikrar\u0131n sa\u011flanmas\u0131 gerekiyor.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Kurdaki art\u0131\u015flar\u0131n bir di\u011fer olumsuz etkisi, vadesi gelen d\u0131\u015f bor\u00e7 \u00f6demelerinin maliyetinin \u00e7ok y\u00fckselmi\u015f olmas\u0131d\u0131r. 2021 y\u0131l\u0131 ekim ay\u0131na kadar kamu d\u0131\u015f bor\u00e7 \u00f6demesi 37 milyar dolara yak\u0131nd\u0131r. Bu d\u00f6viz \u00f6demelerinin TL kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 kadar bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f s\u00f6z konusu. Kamunun ana gelir kayna\u011f\u0131n\u0131n vergiler oldu\u011fu da unutulmamal\u0131. Kur art\u0131\u015f\u0131 daha a\u011f\u0131r vergi y\u00fck\u00fc demektir. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> <strong>SANAY\u0130 \u00dcRET\u0130M\u0130 VE DI\u015e T\u0130CARET<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Bu arada son TCMB faiz indiriminde ya\u015fananlar\u0131 da sizlerle payla\u015fmak istiyoruz. Piyasa, TCMB\u2019nin politika faizinde 100 baz puan daha indirim yapmas\u0131n\u0131 bekliyordu. TCMB, bu sefer beklendi\u011fi gibi davrand\u0131 ve politika faizini y\u00fczde 16 seviyesinden y\u00fczde 15 seviyesine indirdi. Piyasan\u0131n aral\u0131k ay\u0131nda bir 100 baz puan daha indirim bekledi\u011fini de belirtelim. Faiz indirim karar\u0131 a\u00e7\u0131klan\u0131r a\u00e7\u0131klanmaz, dolar \u00f6nce 10.50 seviyelerinden 11\u2019e, oradan da 11.30 TL\u2019ye y\u00fckseliverdi. Hareket 5 dakika i\u00e7erisinde oldu. O zaman \u015fu soruyu sormak laz\u0131m; TCMB beklenen hareketi yapt\u0131\u011f\u0131 halde, neden 5 dakikada d\u00f6vizi h\u0131zla y\u00fckselttiniz? E\u011fer yava\u015f hareket edilse bu kadar etkili olamayacakt\u0131. K\u0131sa s\u00fcrede kuru ciddi y\u00fckseltmek m\u00fcmk\u00fcn. \u00c7\u00fcnk\u00fc piyasa derinli\u011fi buna imkan k\u0131l\u0131yor. \u015eunu unutmamak laz\u0131m. Dolar 18 Aral\u0131k 2021 g\u00fcn\u00fc saat 16.30\u2019da g\u00f6r\u00fclen 11.30 TL seviyelerinin \u00fczerinde o hafta hi\u00e7 tutunamad\u0131. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Olumsuz etkilere devam edersek; kur y\u00fckseli\u015fleri TL sabit gelirli olan insanlar\u0131n gelirlerinin enflasyon kar\u015f\u0131s\u0131nda erimesine neden oldu. O y\u00fczden i\u015f\u00e7i, memur ve emeklilerin gelirlerinde ayarlama yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor. \u0130\u015fte, kurun en \u00f6nemli olumsuz etkisi de burada oldu. Buna ba\u011fl\u0131 olarak i\u00e7 talepte zay\u0131flama ger\u00e7ekle\u015fti\u011finden i\u00e7 piyasaya \u00e7al\u0131\u015fan firmalar da durgunluktan \u015fikayet etmeye ba\u015flad\u0131. Sebebi de budur. Gerek sanayi \u00fcretimi gerekse d\u0131\u015f ticaret sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn durumu son derece iyidir. Bahsetti\u011fimiz aksakl\u0131klar giderildi\u011fi takdirde, kurun ekonomimize olumsuz etkilerinin \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc bertaraf edilecektir.<\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> Gelelim d\u0131\u015f bor\u00e7lara; bunlar\u0131 yeniden bor\u00e7lanmayla \u00f6deyerek borcu \u00f6teleyip ekonomiye zarar vermesini de engelleyebiliriz. <\/span><br><span class=\"large\"><\/span><br><span class=\"large\"> K\u0131sacas\u0131, olumsuzluklar\u0131n tamam\u0131na \u00e7\u00f6z\u00fcm bulmak son derece kolayd\u0131r.<\/span><\/p>  \t\t\t\t","slug":"kur-oynakliklari-ve-ekonomi-iliskisi","orjinalimage":null,"news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"cropped_638x552":null,"cropped_310x208":null,"cropped_416x247":null,"cropped_197x247":null,"cropped_416x600":null,"cropped_1200x675":null,"tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"Kur oynakl\u0131klar\u0131 ve ekonomi ili\u015fkisi","meta_description":"H\u0130KMET BAYDAR","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","view_count":1080,"yt":0,"ytid":"","ytimage":null,"imgdate":"2000-01-01 00:00:00","cuff_cover":null,"cropped_358x214":null,"cropped_842x474":null}]}}