{"status":true,"post":{"id":23529,"user_id":11,"status":1,"type":1,"orde":null,"notification_type":3,"static_post":0,"published_at":"2022-10-24 14:30:14","created_at":"2020-11-12T21:00:00.000000Z","updated_at":"2022-10-24T11:30:14.000000Z","edited_at":"2024-12-17 22:35:21","source_id":null,"post_id":23529,"is_featured":0,"title":"Enflasyonla m\u00fccadelenin 3 temel kural\u0131","slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"home_title":null,"sub_title":null,"category_id":73,"description":null,"content":"  \t\t\t\t\t  \t\t\t\t\t<p style=\"text-align: right;\"><span class=\"large\"><strong>Prof. Dr. Kerem Alkin<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"> <strong><\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">T\u00fcrkiye ekonomisinde \u2018fiyat istikrar\u0131\u2019, yani \u2018enflasyonla m\u00fccadele\u2019nin kal\u0131c\u0131 ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir sonu\u00e7 verecek 3 temel ko\u015fulu, t\u00fcketici e\u011filimlerini bask\u0131 alt\u0131nda tutmaktan \u00e7ok, \u2018etkin maliyet y\u00f6netimi\u2019, \u2018verimlilik\u2019 ve \u2018israf\u0131n \u00f6nlenmesi\u2019dir. Sadece g\u0131da \u00fcr\u00fcnlerindeki israf\u0131m\u0131z\u0131n bile y\u0131lda 14 milyar dolara ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 bir ekonomide, tar\u0131m ve g\u0131da \u00fcr\u00fcnlerinin b\u00fct\u00fcn\u00fcnde toplam israf 214 milyar TL, ekonominin s\u0131n\u0131rl\u0131 kaynaklar\u0131n\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fcnde israf de\u011feri 550 milyar TL\u2019nin \u00fczerinde. Bir \u00fclkenin \u00fcretti\u011fi milli gelirin, katma de\u011ferin, \u00fcr\u00fcnlerinin y\u00fczde 15\u2019inin heba oldu\u011fu bir ekonomide, enflasyonla m\u00fccadelede kal\u0131c\u0131 bir ba\u015far\u0131l\u0131 sonu\u00e7 elde etmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>MAL\u0130YET Y\u00d6NET\u0130M PERFORMANSI<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">Kritik \u00f6nemdeki ikinci konu ise reel sekt\u00f6r\u00fcn mal ve hizmet \u00fcretimi i\u00e7in kulland\u0131\u011f\u0131 girdilerin sebep oldu\u011fu maliyetlerin y\u00f6netimi. T\u00fcrkiye, bilhassa son 20 y\u0131ld\u0131r paha bi\u00e7ilmez bir sanayile\u015fme hamlesi y\u00fcr\u00fct\u00fcyor olmas\u0131na ra\u011fmen, ne yaz\u0131k ki sat\u0131lan mal\u0131n maliyeti noktas\u0131nda etkin bir maliyet y\u00f6netimi performans\u0131 yakalayamad\u0131. Sonbahardaki son veriler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda, ABD\u2019nin y\u0131ll\u0131k bazda y\u00fczde 0.4, AB\u2019nin y\u00fczde -2.4, \u00c7in\u2019in y\u00fczde -2.1\u2019lik y\u0131ll\u0131kland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u00fcretici fiyatlar\u0131 enflasyonu, maliyet enflasyonu ya\u015f\u0131yor olmalar\u0131, \u00fcretim maliyetlerini y\u00f6nettiklerinin en net delili.<\/span><br><span class=\"large\"> Yine, en taze sonbahar verileriyle d\u00fcnya ekonomisinde ortalama \u00fcretici fiyatlar\u0131 endeksindeki art\u0131\u015f\u0131n y\u00fczde 0\u2019\u0131n alt\u0131nda seyretti\u011fini, t\u00fcm geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde ise y\u0131ll\u0131kland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u00fcretici fiyatlar\u0131 endeksi art\u0131\u015f oran\u0131n\u0131n, maliyet enflasyonu art\u0131\u015f oran\u0131n\u0131n y\u00fczde 2.1 oldu\u011funu dikkate ald\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, T\u00fcrkiye\u2019nin y\u0131ll\u0131kland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u00fcretici fiyatlar\u0131 endeksi art\u0131\u015f ortalamas\u0131n\u0131n y\u00fczde 20\u2019ler mertebesinde olmas\u0131; \u00fcstelik y\u0131ll\u0131kland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f oran\u0131n 2018 y\u0131l\u0131 sonbahar\u0131nda y\u00fczde 46\u2019y\u0131 bile g\u00f6rm\u00fc\u015f olmas\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcc\u00fc.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>VER\u0130ML\u0130L\u0130K ODAK NOKTAMIZ OLMALI<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">T\u00fcrkiye t\u00fcketici fiyatlar\u0131 endeksini, t\u00fcketici enflasyonunu \u2018man\u015fet enflasyon\u2019 olarak takip ederken, esas odaklanmam\u0131z gereken konunun \u00fcretici fiyatlar\u0131 endeksi, maliyet enflasyonu oldu\u011fu yeterince \u00f6nceliklendiril-miyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc etkin bir maliyet y\u00f6netimi olmadan T\u00fcrkiye ekonomisini sadece talep enflasyonunu \u00f6nceliklendirerek \u2018enflasyon sarmal\u0131\u2019ndan \u00e7\u0131karmak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">Bu konu, haliyle \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc kritik \u00f6nemde bir ba\u015fl\u0131k olarak, \u2018verimlilik\u2019 konusunu da \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131yor. T\u00fcrkiye\u2019nin verimlilik konusuna da ciddi manada odaklanmas\u0131 gerekir. Yoksa, enflasyonla m\u00fccadele ad\u0131na faiz oranlar\u0131n\u0131 y\u00fckseltmek, yap\u0131sal nedenlerden ciddi manada beslenen \u2018enflasyon sarmal\u0131\u2019na sadece \u2018ge\u00e7ici \u00e7\u00f6z\u00fcm\u2019 \u00fcretmemiz anlam\u0131na gelir. \u00dcstelik y\u00fcksek faiz, yat\u0131r\u0131mlar\u0131n ve \u00fcretim art\u0131\u015f\u0131n\u0131n cazibesini k\u0131rmas\u0131 ve finansman maliyetlerini art\u0131rmas\u0131 itibariyle t\u00fcrev etken olarak orta vadede yine enflasyonu besleyen bir s\u00fcre\u00e7. <\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>COVID DAH\u0130 \u2018YEN\u0130LENEB\u0130L\u0130R\u2019\u0130 DURDURAMADI<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">AB\u2019nin \u20182050\u2019de s\u0131f\u0131r emisyon\u2019 \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131, \u00c7in\u2019in d\u00fcnya kamuoyu ile payla\u015ft\u0131\u011f\u0131 ve ba\u015far\u0131lmas\u0131 ad\u0131na 5 trilyon dolar harcamas\u0131 gerekti\u011finin \u00f6ng\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc \u20182060\u2019tan \u00f6nce karbon n\u00f6tr ekonomi\u2019 hedefi ile Japonya Ba\u015fbakan\u0131 Suga Yoshihide\u2019nin \u20182050\u2019de karbon n\u00f6tr toplum\u2019 a\u00e7\u0131klamas\u0131, heyecan verici. Bu hedefin tutturulmas\u0131n\u0131n \u00f6nemli ko\u015fullar\u0131ndan birini, d\u00fcnya ekonomisinin ihtiya\u00e7 duydu\u011fu enerjiyi \u2018d\u00fc\u015f\u00fck karbon\u2019 salan enerji t\u00fcrevleriyle kar\u015f\u0131lamak ve enerji teknolojilerini de bu alana yo\u011funla\u015ft\u0131rmak olu\u015fturuyor.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">2010\u2019dan bu yana \u2018yenilenebilir enerji\u2019 alan\u0131ndaki teknoloji ve kapasite yat\u0131r\u0131mlar\u0131 art\u0131\u015f\u0131, d\u00fcnyay\u0131 \u2018ger\u00e7ek\u2019 bir \u2018felaket\u2019ten kurtarmak ad\u0131na en \u2018vazge\u00e7ilmez\u2019 stratejik hamle olarak \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yor. Uluslararas\u0131 Enerji Ajans\u0131\u2019n\u0131n (IEA) \u2018Yenilenebilir Enerji 2020\u2019 raporu, k\u00fcresel vir\u00fcs salg\u0131n\u0131n\u0131n sebep oldu\u011fu t\u00fcm belirsizliklere ra\u011fmen d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda \u2018yenilenebilir enerji\u2019 yat\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131n\u0131n 2019\u2019a g\u00f6re yat\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131 y\u00fczde 4 art\u0131rd\u0131klar\u0131n\u0131 ve 198 GW\u2019l\u0131k yeni kurulu\u015f g\u00fc\u00e7 yat\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n, tarihi bir rekorla, 2020\u2019deki t\u00fcm k\u00fcresel enerji yat\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131n y\u00fczde 90\u2019\u0131n\u0131 olu\u015fturdu\u011funu ortaya koydu.<\/span><br><span class=\"large\"> Avrupa Birli\u011fi, 2030 y\u0131l\u0131na kadar toplam enerji \u00fcretim kapasitesi i\u00e7erisinde yenilenebilir enerjinin pay\u0131n\u0131 y\u00fczde 32\u2019ye \u00e7\u0131karmay\u0131 hedeflemi\u015fken, iklim de\u011fi\u015fikli\u011fine adaptasyon ve etkisini azaltmak ad\u0131na 750 milyar Euro\u2019luk bir \u2018iyile\u015ftirme\u2019 fonu konusunda mutabakata varm\u0131\u015f durumda. Umar\u0131z, bu hamleler d\u00fcnyan\u0131n gelece\u011fini kurtarmaya yeter.<\/span><\/p>  \t\t\t\t","slug":"enflasyonla-mucadelenin-3-temel-kurali","tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"Enflasyonla m\u00fccadelenin 3 temel kural\u0131","meta_description":"Prof. Dr. Kerem Alkin","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"view_count":1221,"cropped_1200x675":null,"user":{"id":11,"name":"KEREM","surname":"ALK\u0130N","email":"irem05@daglaroglu.com","slug":"prof-dr-kerem-alkin","avatar":"\/front\/uploads\/avatar\/17336916000GNrERW0ucj2Ja7.webp","status":1,"role":1,"email_verified_at":null,"orde":null,"created_at":"2022-09-15T09:39:41.000000Z","updated_at":"2024-12-18T09:50:43.000000Z","seo_title":null,"seo_description":null},"translations":[{"id":23628,"is_featured":0,"is_amp":0,"is_ads":0,"ads_link":null,"post_id":23529,"locale":"tr","category_id":73,"title":"Enflasyonla m\u00fccadelenin 3 temel kural\u0131","home_title":null,"sub_title":null,"slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"subtitleuse":0,"description":null,"content":"  \t\t\t\t\t  \t\t\t\t\t<p style=\"text-align: right;\"><span class=\"large\"><strong>Prof. Dr. Kerem Alkin<\/strong><\/span><br><span class=\"large\"> <strong><\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">T\u00fcrkiye ekonomisinde \u2018fiyat istikrar\u0131\u2019, yani \u2018enflasyonla m\u00fccadele\u2019nin kal\u0131c\u0131 ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir sonu\u00e7 verecek 3 temel ko\u015fulu, t\u00fcketici e\u011filimlerini bask\u0131 alt\u0131nda tutmaktan \u00e7ok, \u2018etkin maliyet y\u00f6netimi\u2019, \u2018verimlilik\u2019 ve \u2018israf\u0131n \u00f6nlenmesi\u2019dir. Sadece g\u0131da \u00fcr\u00fcnlerindeki israf\u0131m\u0131z\u0131n bile y\u0131lda 14 milyar dolara ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 bir ekonomide, tar\u0131m ve g\u0131da \u00fcr\u00fcnlerinin b\u00fct\u00fcn\u00fcnde toplam israf 214 milyar TL, ekonominin s\u0131n\u0131rl\u0131 kaynaklar\u0131n\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fcnde israf de\u011feri 550 milyar TL\u2019nin \u00fczerinde. Bir \u00fclkenin \u00fcretti\u011fi milli gelirin, katma de\u011ferin, \u00fcr\u00fcnlerinin y\u00fczde 15\u2019inin heba oldu\u011fu bir ekonomide, enflasyonla m\u00fccadelede kal\u0131c\u0131 bir ba\u015far\u0131l\u0131 sonu\u00e7 elde etmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>MAL\u0130YET Y\u00d6NET\u0130M PERFORMANSI<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">Kritik \u00f6nemdeki ikinci konu ise reel sekt\u00f6r\u00fcn mal ve hizmet \u00fcretimi i\u00e7in kulland\u0131\u011f\u0131 girdilerin sebep oldu\u011fu maliyetlerin y\u00f6netimi. T\u00fcrkiye, bilhassa son 20 y\u0131ld\u0131r paha bi\u00e7ilmez bir sanayile\u015fme hamlesi y\u00fcr\u00fct\u00fcyor olmas\u0131na ra\u011fmen, ne yaz\u0131k ki sat\u0131lan mal\u0131n maliyeti noktas\u0131nda etkin bir maliyet y\u00f6netimi performans\u0131 yakalayamad\u0131. Sonbahardaki son veriler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda, ABD\u2019nin y\u0131ll\u0131k bazda y\u00fczde 0.4, AB\u2019nin y\u00fczde -2.4, \u00c7in\u2019in y\u00fczde -2.1\u2019lik y\u0131ll\u0131kland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u00fcretici fiyatlar\u0131 enflasyonu, maliyet enflasyonu ya\u015f\u0131yor olmalar\u0131, \u00fcretim maliyetlerini y\u00f6nettiklerinin en net delili.<\/span><br><span class=\"large\"> Yine, en taze sonbahar verileriyle d\u00fcnya ekonomisinde ortalama \u00fcretici fiyatlar\u0131 endeksindeki art\u0131\u015f\u0131n y\u00fczde 0\u2019\u0131n alt\u0131nda seyretti\u011fini, t\u00fcm geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde ise y\u0131ll\u0131kland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u00fcretici fiyatlar\u0131 endeksi art\u0131\u015f oran\u0131n\u0131n, maliyet enflasyonu art\u0131\u015f oran\u0131n\u0131n y\u00fczde 2.1 oldu\u011funu dikkate ald\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, T\u00fcrkiye\u2019nin y\u0131ll\u0131kland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u00fcretici fiyatlar\u0131 endeksi art\u0131\u015f ortalamas\u0131n\u0131n y\u00fczde 20\u2019ler mertebesinde olmas\u0131; \u00fcstelik y\u0131ll\u0131kland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f oran\u0131n 2018 y\u0131l\u0131 sonbahar\u0131nda y\u00fczde 46\u2019y\u0131 bile g\u00f6rm\u00fc\u015f olmas\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcc\u00fc.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>VER\u0130ML\u0130L\u0130K ODAK NOKTAMIZ OLMALI<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">T\u00fcrkiye t\u00fcketici fiyatlar\u0131 endeksini, t\u00fcketici enflasyonunu \u2018man\u015fet enflasyon\u2019 olarak takip ederken, esas odaklanmam\u0131z gereken konunun \u00fcretici fiyatlar\u0131 endeksi, maliyet enflasyonu oldu\u011fu yeterince \u00f6nceliklendiril-miyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc etkin bir maliyet y\u00f6netimi olmadan T\u00fcrkiye ekonomisini sadece talep enflasyonunu \u00f6nceliklendirerek \u2018enflasyon sarmal\u0131\u2019ndan \u00e7\u0131karmak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">Bu konu, haliyle \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc kritik \u00f6nemde bir ba\u015fl\u0131k olarak, \u2018verimlilik\u2019 konusunu da \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131yor. T\u00fcrkiye\u2019nin verimlilik konusuna da ciddi manada odaklanmas\u0131 gerekir. Yoksa, enflasyonla m\u00fccadele ad\u0131na faiz oranlar\u0131n\u0131 y\u00fckseltmek, yap\u0131sal nedenlerden ciddi manada beslenen \u2018enflasyon sarmal\u0131\u2019na sadece \u2018ge\u00e7ici \u00e7\u00f6z\u00fcm\u2019 \u00fcretmemiz anlam\u0131na gelir. \u00dcstelik y\u00fcksek faiz, yat\u0131r\u0131mlar\u0131n ve \u00fcretim art\u0131\u015f\u0131n\u0131n cazibesini k\u0131rmas\u0131 ve finansman maliyetlerini art\u0131rmas\u0131 itibariyle t\u00fcrev etken olarak orta vadede yine enflasyonu besleyen bir s\u00fcre\u00e7. <\/span><\/p>  <p><span class=\"large\"><strong>COVID DAH\u0130 \u2018YEN\u0130LENEB\u0130L\u0130R\u2019\u0130 DURDURAMADI<\/strong><\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">AB\u2019nin \u20182050\u2019de s\u0131f\u0131r emisyon\u2019 \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131, \u00c7in\u2019in d\u00fcnya kamuoyu ile payla\u015ft\u0131\u011f\u0131 ve ba\u015far\u0131lmas\u0131 ad\u0131na 5 trilyon dolar harcamas\u0131 gerekti\u011finin \u00f6ng\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc \u20182060\u2019tan \u00f6nce karbon n\u00f6tr ekonomi\u2019 hedefi ile Japonya Ba\u015fbakan\u0131 Suga Yoshihide\u2019nin \u20182050\u2019de karbon n\u00f6tr toplum\u2019 a\u00e7\u0131klamas\u0131, heyecan verici. Bu hedefin tutturulmas\u0131n\u0131n \u00f6nemli ko\u015fullar\u0131ndan birini, d\u00fcnya ekonomisinin ihtiya\u00e7 duydu\u011fu enerjiyi \u2018d\u00fc\u015f\u00fck karbon\u2019 salan enerji t\u00fcrevleriyle kar\u015f\u0131lamak ve enerji teknolojilerini de bu alana yo\u011funla\u015ft\u0131rmak olu\u015fturuyor.<\/span><\/p>  <p><span class=\"large\">2010\u2019dan bu yana \u2018yenilenebilir enerji\u2019 alan\u0131ndaki teknoloji ve kapasite yat\u0131r\u0131mlar\u0131 art\u0131\u015f\u0131, d\u00fcnyay\u0131 \u2018ger\u00e7ek\u2019 bir \u2018felaket\u2019ten kurtarmak ad\u0131na en \u2018vazge\u00e7ilmez\u2019 stratejik hamle olarak \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yor. Uluslararas\u0131 Enerji Ajans\u0131\u2019n\u0131n (IEA) \u2018Yenilenebilir Enerji 2020\u2019 raporu, k\u00fcresel vir\u00fcs salg\u0131n\u0131n\u0131n sebep oldu\u011fu t\u00fcm belirsizliklere ra\u011fmen d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda \u2018yenilenebilir enerji\u2019 yat\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131n\u0131n 2019\u2019a g\u00f6re yat\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131 y\u00fczde 4 art\u0131rd\u0131klar\u0131n\u0131 ve 198 GW\u2019l\u0131k yeni kurulu\u015f g\u00fc\u00e7 yat\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n, tarihi bir rekorla, 2020\u2019deki t\u00fcm k\u00fcresel enerji yat\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131n y\u00fczde 90\u2019\u0131n\u0131 olu\u015fturdu\u011funu ortaya koydu.<\/span><br><span class=\"large\"> Avrupa Birli\u011fi, 2030 y\u0131l\u0131na kadar toplam enerji \u00fcretim kapasitesi i\u00e7erisinde yenilenebilir enerjinin pay\u0131n\u0131 y\u00fczde 32\u2019ye \u00e7\u0131karmay\u0131 hedeflemi\u015fken, iklim de\u011fi\u015fikli\u011fine adaptasyon ve etkisini azaltmak ad\u0131na 750 milyar Euro\u2019luk bir \u2018iyile\u015ftirme\u2019 fonu konusunda mutabakata varm\u0131\u015f durumda. Umar\u0131z, bu hamleler d\u00fcnyan\u0131n gelece\u011fini kurtarmaya yeter.<\/span><\/p>  \t\t\t\t","slug":"enflasyonla-mucadelenin-3-temel-kurali","orjinalimage":null,"news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"cropped_638x552":null,"cropped_310x208":null,"cropped_416x247":null,"cropped_197x247":null,"cropped_416x600":null,"cropped_1200x675":null,"tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"Enflasyonla m\u00fccadelenin 3 temel kural\u0131","meta_description":"Prof. Dr. Kerem Alkin","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","view_count":1221,"yt":0,"ytid":"","ytimage":null,"imgdate":"2000-01-01 00:00:00","cuff_cover":null,"cropped_358x214":null,"cropped_842x474":null}]}}