{"status":true,"post":{"id":39052,"user_id":22,"status":1,"type":1,"orde":null,"notification_type":3,"static_post":0,"published_at":"2023-04-17 07:46:00","created_at":"2023-04-17T04:46:00.000000Z","updated_at":"2023-04-18T04:39:01.000000Z","edited_at":"2024-12-17 22:35:21","source_id":null,"post_id":39052,"is_featured":0,"title":"Emisyon priminin TTK ve vergi kanunlar\u0131ndaki durumu","slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"home_title":null,"sub_title":null,"category_id":73,"description":"OSMAN ARIO\u011eLU","content":"


<\/span><\/strong><\/p>

\u00a0<\/span><\/strong><\/p>


<\/p>

\u00a0<\/span><\/strong><\/p>

Bu yaz\u0131m\u0131zda, normalde bir vergicinin mahiyeti konusunda \u00fczerinde pek d\u00fc\u015f\u00fcnmeyece\u011fi, ancak bir \u015fekilde mevzuatta her ihtimale kar\u015f\u0131 mant\u0131\u011f\u0131yla bile olsa istisnalar aras\u0131na girmi\u015f bir unsur \u00fczerinde, vergi tekni\u011fi anlam\u0131nda de\u011ferlendirme yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini ortaya koyan bir \u00f6rnek olarak emisyon primine dikkate \u00e7ekmek istiyoruz.\u00a0<\/span><\/p>

\u00a0<\/span><\/p>

EM\u0130SYON PR\u0130M\u0130 VE TTK DE\u011eERLEND\u0130RMES\u0130<\/span><\/strong><\/p>

\u00a0<\/span><\/p>

\u00d6ncelikle emisyon primi nedir, onu a\u00e7\u0131klayal\u0131m. Emisyon primi; daha ziyade \u015firketlerde sermaye art\u0131r\u0131m\u0131 s\u0131ras\u0131nda sermayeye kat\u0131lan ortaklar\u0131n belli bir hisseyi sat\u0131n almak i\u00e7in nominal bedelin \u00fczerinde \u015firkete \u00f6dedikleri ekstra de\u011feri ifade eder. Normal olarak bir \u015firkette b\u00fct\u00fcn ortaklar\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131 ile yap\u0131lan sermaye art\u0131r\u0131m\u0131nda emisyon primi hesaplanmas\u0131na gerek olmaz. Ortaklardan bir k\u0131sm\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131ma kat\u0131lmamas\u0131 veya \u015firkete yeni ortak al\u0131nmas\u0131 durumunda, \u015firketin de\u011ferlemesi yap\u0131larak sermaye art\u0131r\u0131m\u0131na kat\u0131lmayan ortak veya ortaklar\u0131n haklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131 amac\u0131yla yeni giren veya mevcut ortaklardan pay\u0131n\u0131 art\u0131rmak isteyen orta\u011f\u0131n \u015firkete \u00f6dedi\u011fi ilave bedel olarak da ifade edebiliriz. Emisyon primi, T\u00fcrk Ticaret Kanunu\u2019nun (TTK) \u2018Halka arz edilecek paylar\u2019 ba\u015fl\u0131kl\u0131 346. maddesinde \u00a0\u2018\u00e7\u0131karma primi\u2019 olarak ifade edilmi\u015ftir. TTK\u2019n\u0131n \u2018Genel kanuni yedek ak\u00e7e\u2019 ba\u015fl\u0131kl\u0131 519\/2-a maddesinde de \u2018yeni paylar\u0131n \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 dolay\u0131s\u0131yla sa\u011flanan prim\u2019den hisse senedi ihra\u00e7 masraflar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcld\u00fckten sonra kalan k\u0131s\u0131m \u00fczerinden de kanuni yedek ak\u00e7e ayr\u0131laca\u011f\u0131 belirtilerek emisyon primi k\u00e2r gibi de\u011ferlendirilmi\u015ftir. Belki de esas kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131k, TTK\u2019daki bu de\u011ferlendirmeden kaynaklan\u0131yor.<\/span><\/p>

\u00a0<\/span><\/p>

VERG\u0130 KANUNLARINDAK\u0130 DURUM<\/span><\/strong><\/p>

\u00a0<\/span><\/p>

Kurumlar Vergisi Kanunu\u2019nun 5\/1-\u00e7 maddesinde \u201cAnonim \u015firketlerin kurulu\u015flar\u0131nda veya sermayelerini art\u0131rd\u0131klar\u0131 s\u0131rada \u00e7\u0131kard\u0131klar\u0131 paylar\u0131n bedelinin itibari de\u011feri a\u015fan k\u0131sm\u0131\u201d olarak ifade edilen emisyon priminin kurumlar vergisinden istisna oldu\u011fu belirtilmi\u015ftir. Asl\u0131nda bu istisna h\u00fckm\u00fc 5520 say\u0131l\u0131 yeni Kurumlar Vergisi Kanunu ile istisnalar aras\u0131na girmi\u015f de\u011fildir. Eski Kurumlar Vergisi Kanunu\u2019nda da istisna h\u00fck\u00fcmleri aras\u0131nda yer ald\u0131\u011f\u0131ndan, bir anlamda yeni kanuna \u00fczerinde fazlaca tart\u0131\u015f\u0131lmadan aynen al\u0131nm\u0131\u015f bir h\u00fck\u00fcmd\u00fcr. Konu \u00e7ok eski y\u0131llarda Hesap Uzmanlar\u0131 Dan\u0131\u015fma Komisyonu\u2019nda de\u011ferlendirilmi\u015f ve emisyon priminin bir kazan\u00e7 unsuru oldu\u011fu \u00e7o\u011funluk g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc olarak benimsenmi\u015ftir. Muhtemelen de bu tart\u0131\u015fmalar\u0131n sonras\u0131nda teredd\u00fctleri gidermek anlam\u0131nda istisna olarak kanuna eklenmi\u015ftir.\u00a0<\/span><\/p>

\u00a0<\/span><\/p>

DE\u011eERLEND\u0130RMEM\u0130Z<\/span><\/strong><\/p>

\u00a0<\/span><\/p>

Konu g\u00fcndemimize, deprem nedeniyle \u00e7\u0131kar\u0131lan ve kurumlar vergisinden istisna edilen baz\u0131 kazan\u00e7lar \u00fczerinden al\u0131nan ek vergi nedeniyle girdi. \u00d6zellikle ABD ve geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde bir hayli yayg\u0131n uygulamas\u0131 bulunan ve \u00fclkemizde de h\u0131zla geli\u015fen giri\u015fim sermayesi yat\u0131r\u0131mlar\u0131 nedeniyle konu \u00f6nem kazan\u0131yor. Giri\u015fim sermayesi yat\u0131r\u0131mlar\u0131nda ba\u015flang\u0131\u00e7 veya b\u00fcy\u00fcme a\u015famas\u0131ndaki giri\u015fimler, mevcut masraflar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in yat\u0131r\u0131m turlar\u0131na \u00e7\u0131karlar. Her bir yat\u0131r\u0131m turunda da giri\u015fim \u015firketinin gelecek projeksiyonu \u00e7er\u00e7evesinde de\u011ferleme yap\u0131larak yat\u0131r\u0131m talep edilir. Kurumlar da bu yat\u0131r\u0131mlara hem sa\u011flanan vergi avantaj\u0131 nedeniyle ve ondan da \u00f6nemlisi bir tanesi bile tutsa \u00f6nemli kazan\u00e7lar sa\u011flayabilme amac\u0131yla ve bazen de yenilikleri takip edebilmek amac\u0131yla yat\u0131r\u0131m yapar. Bu yat\u0131r\u0131mlar s\u0131ras\u0131nda konulan bedellerin en anlaml\u0131 k\u0131sm\u0131, emisyon primi kapsam\u0131ndad\u0131r. Getirilen ek vergi sonras\u0131nda giri\u015fim \u015firketlerine gelen tutarlar\u0131n nominal hisse bedeli \u00fczerindeki k\u0131sm\u0131, emisyon primi olarak bu ek vergiye muhatap olabilecek. Asl\u0131nda kanun koyucu, giri\u015fim sermayesi fonlar\u0131n\u0131 istisna kapsam\u0131nda de\u011ferlendirmi\u015ftir. Dolay\u0131s\u0131yla yat\u0131r\u0131m yapan \u015firkette kurum kazanc\u0131ndan ayr\u0131lan bu fonlar ek vergiye tabi olmayacak. Bize g\u00f6re, emisyon primi kurum a\u00e7\u0131s\u0131ndan vergiye tabi bir kazan\u00e7 de\u011fil, ortaklarca konulan sermaye olarak de\u011ferlendirilmeli. Hal b\u00f6yle olunca da kurumlar vergisi istisnalar\u0131 aras\u0131nda yer almas\u0131 gereksizdir. Emisyon primi \u00fczerinden k\u00e2r da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 s\u0131ras\u0131nda kanuni yedek ak\u00e7e ayr\u0131lmas\u0131na ili\u015fkin TTK h\u00fckm\u00fc, bu konudaki kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n temel nedenidir. Bu h\u00fckm\u00fcn ve buna ba\u011fl\u0131 olarak da Kurumlar Vergisi Kanunu\u2019ndaki istisna h\u00fckm\u00fcn\u00fcn tekrar de\u011ferlendirilmesinde yarar oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz.<\/span><\/p>","slug":"emisyon-priminin-ttk-ve-vergi-kanunlarindaki-durumu","tags":null,"meta_title":null,"meta_description":null,"meta_keywords":null,"news_cover_min":"\/front\/uploads\/blog\/thumbnail\/1681765200UksXMH5OklPj01T.webp","news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"view_count":2048,"cropped_1200x675":null,"user":{"id":22,"name":"OSMAN","surname":"ARIO\u011eLU","email":"osman-arioglu@gmail.com","slug":"osman-arioglu","avatar":"\/front\/uploads\/avatar\/1733691600PhnV7uz5limxSFX.webp","status":1,"role":1,"email_verified_at":null,"orde":null,"created_at":"2022-10-19T14:42:06.000000Z","updated_at":"2024-12-18T09:49:41.000000Z","seo_title":null,"seo_description":null},"translations":[{"id":39178,"is_featured":0,"is_amp":0,"is_ads":0,"ads_link":null,"post_id":39052,"locale":"tr","category_id":73,"title":"Emisyon priminin TTK ve vergi kanunlar\u0131ndaki durumu","home_title":null,"sub_title":null,"slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"subtitleuse":0,"description":"OSMAN ARIO\u011eLU","content":"


<\/span><\/strong><\/p>

\u00a0<\/span><\/strong><\/p>


<\/p>

\u00a0<\/span><\/strong><\/p>

Bu yaz\u0131m\u0131zda, normalde bir vergicinin mahiyeti konusunda \u00fczerinde pek d\u00fc\u015f\u00fcnmeyece\u011fi, ancak bir \u015fekilde mevzuatta her ihtimale kar\u015f\u0131 mant\u0131\u011f\u0131yla bile olsa istisnalar aras\u0131na girmi\u015f bir unsur \u00fczerinde, vergi tekni\u011fi anlam\u0131nda de\u011ferlendirme yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini ortaya koyan bir \u00f6rnek olarak emisyon primine dikkate \u00e7ekmek istiyoruz.\u00a0<\/span><\/p>

\u00a0<\/span><\/p>

EM\u0130SYON PR\u0130M\u0130 VE TTK DE\u011eERLEND\u0130RMES\u0130<\/span><\/strong><\/p>

\u00a0<\/span><\/p>

\u00d6ncelikle emisyon primi nedir, onu a\u00e7\u0131klayal\u0131m. Emisyon primi; daha ziyade \u015firketlerde sermaye art\u0131r\u0131m\u0131 s\u0131ras\u0131nda sermayeye kat\u0131lan ortaklar\u0131n belli bir hisseyi sat\u0131n almak i\u00e7in nominal bedelin \u00fczerinde \u015firkete \u00f6dedikleri ekstra de\u011feri ifade eder. Normal olarak bir \u015firkette b\u00fct\u00fcn ortaklar\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131 ile yap\u0131lan sermaye art\u0131r\u0131m\u0131nda emisyon primi hesaplanmas\u0131na gerek olmaz. Ortaklardan bir k\u0131sm\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131ma kat\u0131lmamas\u0131 veya \u015firkete yeni ortak al\u0131nmas\u0131 durumunda, \u015firketin de\u011ferlemesi yap\u0131larak sermaye art\u0131r\u0131m\u0131na kat\u0131lmayan ortak veya ortaklar\u0131n haklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131 amac\u0131yla yeni giren veya mevcut ortaklardan pay\u0131n\u0131 art\u0131rmak isteyen orta\u011f\u0131n \u015firkete \u00f6dedi\u011fi ilave bedel olarak da ifade edebiliriz. Emisyon primi, T\u00fcrk Ticaret Kanunu\u2019nun (TTK) \u2018Halka arz edilecek paylar\u2019 ba\u015fl\u0131kl\u0131 346. maddesinde \u00a0\u2018\u00e7\u0131karma primi\u2019 olarak ifade edilmi\u015ftir. TTK\u2019n\u0131n \u2018Genel kanuni yedek ak\u00e7e\u2019 ba\u015fl\u0131kl\u0131 519\/2-a maddesinde de \u2018yeni paylar\u0131n \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 dolay\u0131s\u0131yla sa\u011flanan prim\u2019den hisse senedi ihra\u00e7 masraflar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcld\u00fckten sonra kalan k\u0131s\u0131m \u00fczerinden de kanuni yedek ak\u00e7e ayr\u0131laca\u011f\u0131 belirtilerek emisyon primi k\u00e2r gibi de\u011ferlendirilmi\u015ftir. Belki de esas kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131k, TTK\u2019daki bu de\u011ferlendirmeden kaynaklan\u0131yor.<\/span><\/p>

\u00a0<\/span><\/p>

VERG\u0130 KANUNLARINDAK\u0130 DURUM<\/span><\/strong><\/p>

\u00a0<\/span><\/p>

Kurumlar Vergisi Kanunu\u2019nun 5\/1-\u00e7 maddesinde \u201cAnonim \u015firketlerin kurulu\u015flar\u0131nda veya sermayelerini art\u0131rd\u0131klar\u0131 s\u0131rada \u00e7\u0131kard\u0131klar\u0131 paylar\u0131n bedelinin itibari de\u011feri a\u015fan k\u0131sm\u0131\u201d olarak ifade edilen emisyon priminin kurumlar vergisinden istisna oldu\u011fu belirtilmi\u015ftir. Asl\u0131nda bu istisna h\u00fckm\u00fc 5520 say\u0131l\u0131 yeni Kurumlar Vergisi Kanunu ile istisnalar aras\u0131na girmi\u015f de\u011fildir. Eski Kurumlar Vergisi Kanunu\u2019nda da istisna h\u00fck\u00fcmleri aras\u0131nda yer ald\u0131\u011f\u0131ndan, bir anlamda yeni kanuna \u00fczerinde fazlaca tart\u0131\u015f\u0131lmadan aynen al\u0131nm\u0131\u015f bir h\u00fck\u00fcmd\u00fcr. Konu \u00e7ok eski y\u0131llarda Hesap Uzmanlar\u0131 Dan\u0131\u015fma Komisyonu\u2019nda de\u011ferlendirilmi\u015f ve emisyon priminin bir kazan\u00e7 unsuru oldu\u011fu \u00e7o\u011funluk g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc olarak benimsenmi\u015ftir. Muhtemelen de bu tart\u0131\u015fmalar\u0131n sonras\u0131nda teredd\u00fctleri gidermek anlam\u0131nda istisna olarak kanuna eklenmi\u015ftir.\u00a0<\/span><\/p>

\u00a0<\/span><\/p>

DE\u011eERLEND\u0130RMEM\u0130Z<\/span><\/strong><\/p>

\u00a0<\/span><\/p>

Konu g\u00fcndemimize, deprem nedeniyle \u00e7\u0131kar\u0131lan ve kurumlar vergisinden istisna edilen baz\u0131 kazan\u00e7lar \u00fczerinden al\u0131nan ek vergi nedeniyle girdi. \u00d6zellikle ABD ve geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde bir hayli yayg\u0131n uygulamas\u0131 bulunan ve \u00fclkemizde de h\u0131zla geli\u015fen giri\u015fim sermayesi yat\u0131r\u0131mlar\u0131 nedeniyle konu \u00f6nem kazan\u0131yor. Giri\u015fim sermayesi yat\u0131r\u0131mlar\u0131nda ba\u015flang\u0131\u00e7 veya b\u00fcy\u00fcme a\u015famas\u0131ndaki giri\u015fimler, mevcut masraflar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in yat\u0131r\u0131m turlar\u0131na \u00e7\u0131karlar. Her bir yat\u0131r\u0131m turunda da giri\u015fim \u015firketinin gelecek projeksiyonu \u00e7er\u00e7evesinde de\u011ferleme yap\u0131larak yat\u0131r\u0131m talep edilir. Kurumlar da bu yat\u0131r\u0131mlara hem sa\u011flanan vergi avantaj\u0131 nedeniyle ve ondan da \u00f6nemlisi bir tanesi bile tutsa \u00f6nemli kazan\u00e7lar sa\u011flayabilme amac\u0131yla ve bazen de yenilikleri takip edebilmek amac\u0131yla yat\u0131r\u0131m yapar. Bu yat\u0131r\u0131mlar s\u0131ras\u0131nda konulan bedellerin en anlaml\u0131 k\u0131sm\u0131, emisyon primi kapsam\u0131ndad\u0131r. Getirilen ek vergi sonras\u0131nda giri\u015fim \u015firketlerine gelen tutarlar\u0131n nominal hisse bedeli \u00fczerindeki k\u0131sm\u0131, emisyon primi olarak bu ek vergiye muhatap olabilecek. Asl\u0131nda kanun koyucu, giri\u015fim sermayesi fonlar\u0131n\u0131 istisna kapsam\u0131nda de\u011ferlendirmi\u015ftir. Dolay\u0131s\u0131yla yat\u0131r\u0131m yapan \u015firkette kurum kazanc\u0131ndan ayr\u0131lan bu fonlar ek vergiye tabi olmayacak. Bize g\u00f6re, emisyon primi kurum a\u00e7\u0131s\u0131ndan vergiye tabi bir kazan\u00e7 de\u011fil, ortaklarca konulan sermaye olarak de\u011ferlendirilmeli. Hal b\u00f6yle olunca da kurumlar vergisi istisnalar\u0131 aras\u0131nda yer almas\u0131 gereksizdir. Emisyon primi \u00fczerinden k\u00e2r da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 s\u0131ras\u0131nda kanuni yedek ak\u00e7e ayr\u0131lmas\u0131na ili\u015fkin TTK h\u00fckm\u00fc, bu konudaki kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n temel nedenidir. Bu h\u00fckm\u00fcn ve buna ba\u011fl\u0131 olarak da Kurumlar Vergisi Kanunu\u2019ndaki istisna h\u00fckm\u00fcn\u00fcn tekrar de\u011ferlendirilmesinde yarar oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz.<\/span><\/p>","slug":"emisyon-priminin-ttk-ve-vergi-kanunlarindaki-durumu","orjinalimage":"\/front\/uploads\/blog\/thumbnail\/1681765200UksXMH5OklPj01T.webp","news_cover_min":"\/front\/uploads\/blog\/thumbnail\/1681765200UksXMH5OklPj01T.webp","news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"cropped_638x552":null,"cropped_310x208":null,"cropped_416x247":null,"cropped_197x247":null,"cropped_416x600":null,"cropped_1200x675":null,"tags":null,"meta_title":null,"meta_description":null,"meta_keywords":null,"view_count":2048,"yt":0,"ytid":"","ytimage":null,"imgdate":"2000-01-01 00:00:00","cuff_cover":null,"cropped_358x214":null,"cropped_842x474":null}]}}