{"status":true,"post":{"id":33283,"user_id":30,"status":1,"type":1,"orde":null,"notification_type":3,"static_post":0,"published_at":"2022-10-24 21:20:06","created_at":"2022-06-02T21:00:00.000000Z","updated_at":"2022-10-24T18:20:06.000000Z","edited_at":"2024-12-17 22:35:21","source_id":null,"post_id":33283,"is_featured":0,"title":"Afrika medya yap\u0131lanmas\u0131 ve T\u00fcrkiye\u2019nin sahaya giri\u015fi","slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"home_title":null,"sub_title":null,"category_id":73,"description":null,"content":" \t\t\t\t\t \t\t\t\t\t

PROF. DR. AHMET KAVAS<\/strong><\/span><\/p>

Bat\u0131l\u0131 haber ajanslar\u0131n\u0131n Afrika ile ilgili haber verme adetini art\u0131k de\u011fi\u015ftirme zaman\u0131 geldi. K\u0131tan\u0131n tecr\u00fcbeli bas\u0131n mensuplar\u0131, kendilerinin belirledikleri istikamet \u00fczere yay\u0131n yapmak istiyor. Afrika-T\u00fcrkiye Medya Forumlar\u0131 ile sahaya giren T\u00fcrkiye\u2019nin daha yapmas\u0131 gerekenler var. \u00c7\u00fcnk\u00fc Afrika politikam\u0131z\u0131n daha yayg\u0131n ve kal\u0131c\u0131 olmas\u0131, medya alan\u0131ndaki etkinli\u011fimize ba\u011fl\u0131. <\/strong><\/span>
<\/span>
Afrika\u2019da medya, di\u011fer k\u0131talardakilerden farkl\u0131 bir s\u00fcre\u00e7 ge\u00e7irdi. S\u00f6m\u00fcrgecilik \u00f6ncesi bu alanda \u00e7ok fazla bir etkile\u015fim sa\u011flanamad\u0131\u011f\u0131 bir ger\u00e7ek. Ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k \u00f6ncesi onlarca y\u0131l ve takip eden d\u00f6nemde de bas\u0131n ve yay\u0131n konular\u0131 neredeyse yok denecek seviyede idi. \u0130leti\u015fimdeki teknolojilerin artmas\u0131yla bu defa bas\u0131l\u0131 her t\u00fcrl\u00fc yay\u0131n gerekli hamlelerini yapamadan yerini \u00f6nce radyolara, pe\u015finden televizyonlara, \u015fimdi de internet \u00fczerinden y\u00fcr\u00fct\u00fclen her t\u00fcrl\u00fc haberle\u015fmeye b\u0131rakt\u0131.<\/span>
<\/span>
Bir\u00e7ok alanda oldu\u011fu gibi medyan\u0131n da geli\u015fememesinin ba\u015fl\u0131ca m\u00fcsebbibi, s\u00f6m\u00fcrge idarelerinin geni\u015f kitlelerin bilgilenmelerini \u00f6nleyerek idarelerinde tuttuklar\u0131 topluluklar\u0131 hem kendi aralar\u0131nda hem de d\u00fcnyan\u0131n di\u011fer co\u011frafyalar\u0131ndan uzak tutmas\u0131yd\u0131. <\/span>
<\/span>
1950\u2019li y\u0131llardan itibaren say\u0131lar\u0131 az da olsa bir taraftan Afrikal\u0131 gazeteciler yeti\u015fti. Di\u011fer taraftan medyada da etkili i\u015f adamlar\u0131 bu alana el atmaya ba\u015flad\u0131. Daha da \u00f6nemlisi her devlet, en az bir g\u00fcnl\u00fck gazete, yerel bir radyo, resmi bir televizyon kanal\u0131n\u0131 faaliyete ge\u00e7irdi. 2000\u2019li y\u0131larda bu defa internet ve \u00f6zellikle de cep telefonlar\u0131ndan haberle\u015fme kolay hale gelince k\u0131tan\u0131n her taraf\u0131nda \u00e7ok say\u0131da \u00f6zel haber siteleri kuruldu.<\/span>
<\/span>
D\u00fcnyada en h\u0131zl\u0131 geli\u015fen alanlardan birinin medya oldu\u011funa hi\u00e7 ku\u015fku yok. Afrika \u00fclkelerinin \u00e7o\u011fu, bu anlamda belki \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc medya organlar\u0131na yeteri kadar sahip de\u011fil. Fakat t\u00fcm bas\u0131n ve yay\u0131n organlar\u0131, 21. y\u00fczy\u0131la kadar eski s\u00f6m\u00fcrgecilerin haber a\u011flar\u0131n\u0131n tesirinden kendilerini koruyamad\u0131. Ekonomik kalk\u0131nmalar\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak da bu alanda g\u00f6zle g\u00f6r\u00fcl\u00fcr geli\u015fmeler var. Ne var ki, d\u00fcnyan\u0131n di\u011fer taraflar\u0131ndaki s\u00fcre\u00e7ler \u00e7ok h\u0131zl\u0131 ilerledi\u011finden Afrikal\u0131lar\u0131n bunlar\u0131 yak\u0131ndan takipleri hep zordu. \u015eimdilerde bir\u00e7ok \u00fclkede yay\u0131nlanan g\u00fcnl\u00fck gazete ve televizyonlarda, hatta daha yayg\u0131n \u015fekillerde radyolarda, bilhassa her devletin kendi s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7indeki geli\u015fmeler an\u0131nda toplumlara duyuruluyor.<\/span>
<\/span>
\u0130K\u0130 KR\u0130T\u0130K KONU<\/strong><\/span>
<\/strong><\/span>
Afrikal\u0131 medya mensuplar\u0131n\u0131n k\u0131sa vadede a\u015fmalar\u0131 gereken konular\u0131n ba\u015f\u0131nda, matbuat konusuna \u00f6ncelik vermeleri ve ula\u015fabildikleri kadar \u00e7ok say\u0131da insan\u0131n bas\u0131n ve yay\u0131n organlar\u0131 ile yak\u0131n temaslar\u0131n\u0131 kurmalar\u0131 geliyor. \u0130kincisi, belki iste\u011fin zeminini sa\u011flayacak olan teknolojik alt yap\u0131y\u0131 sunmalar\u0131. Bu alandaki yat\u0131r\u0131mlar\u0131n y\u00fcksek maliyetler istemesi ve gerekli teknik insan kayna\u011f\u0131 eksikli\u011fi, her ne pahas\u0131na olursa olsun giderilmeli. \u00d6zellikle spor ve m\u00fczik faaliyetlerine ayr\u0131lan hem insan hem de maddi kaynaklar\u0131n bu sahadaki geli\u015fmeleri takipten geride b\u0131rak\u0131lmamas\u0131 laz\u0131m. <\/span>
<\/span>
D\u00fcnya medyas\u0131ndaki haberlerin \u00e7o\u011funun, bir elin parmaklar\u0131n\u0131 ge\u00e7meyen bat\u0131l\u0131 b\u00fcy\u00fck haber ajanslar\u0131n\u0131n bask\u0131n kontrol\u00fcnde oldu\u011fu biliniyor. Adeta kendi aralar\u0131nda s\u00f6zle\u015fmi\u015fler gibi de Afrika hakk\u0131nda yapt\u0131klar\u0131 haberlerin kapsad\u0131\u011f\u0131 konular b\u00fcy\u00fck bir benzerlik g\u00f6steriyor. Her haberin hikayesi ve i\u00e7eri\u011fi kaleme al\u0131n\u0131rken veya sosyal medya yoluyla muhataplar\u0131na ula\u015ft\u0131r\u0131l\u0131rken hedef kitle \u00f6ncelikli olarak bat\u0131l\u0131 toplumlar. Bunlar\u0131n kafas\u0131nda yerle\u015fen Afrikal\u0131 alg\u0131s\u0131 ge\u00e7mi\u015fte nas\u0131l yerle\u015ftirilmi\u015fse fazla bir de\u011fi\u015fikli\u011fe u\u011frat\u0131lmadan devam ettirilmeli. Asyal\u0131 ve ABD\u2019li her kimse, Afrika\u2019y\u0131 takip eden, hi\u00e7 fark\u0131na varmadan bu alg\u0131n\u0131n etkisinde kalacak. <\/span>
<\/span>
Daha vahimi ise Afrikal\u0131 medya organlar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011fu, Bat\u0131l\u0131 haberlerin metinlerini velev ki bir Afrikal\u0131 muhabir de yazsa gerekli s\u00fczge\u00e7lerden ge\u00e7ip yay\u0131nlanaca\u011f\u0131 i\u00e7in bizzat kendi hakk\u0131nda kanaatleri de bu etkile\u015fimin kurban\u0131 olmaya devam ediyor.<\/span>
<\/strong><\/span>
T\u00dcRK\u0130YE-AFR\u0130KA MEDYA FORUMLARI<\/strong><\/span>
<\/span>
Uluslararas\u0131 toplant\u0131lara mutlaka Afrikal\u0131 kurulu\u015flar da i\u015ftirak ediyor. Ama k\u0131ta i\u00e7inde ge\u00e7mi\u015f y\u0131llarda y\u00fczlerce medya adam\u0131 ve mensubunun kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 forumlar yap\u0131ld\u0131. T\u00fcrkiye\u2019nin \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc Afrika siyasetinin bir par\u00e7as\u0131 olarak 2012 y\u0131l\u0131 may\u0131s ay\u0131nda ilk defa T\u00fcrkiye-Afrika Medya Formu, o d\u00f6nemdeki kurumlar\u0131m\u0131zdan Bas\u0131n, Yay\u0131n ve Enformasyon Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczce d\u00fczenlenmi\u015fti. <\/span>
<\/span>
270 Afrikal\u0131 medya sahibi, gazeteci ve televizyoncu dahil \u00e7ok geni\u015f bir kitle \u00f6nce Ankara\u2019da bulu\u015fmu\u015ftu. Ard\u0131ndan \u0130stanbul\u2019da bu \u015fehrimizi tan\u0131yacak \u015fekilde bir gezi program\u0131 tertiplenmi\u015fti. B\u00f6ylece k\u0131ta d\u0131\u015f\u0131nda ilk defa bu kadar \u00e7ok medya mensubu bir \u00fclkede bir araya geliyordu. Yap\u0131lan konu\u015fmalar da bir kitap halinde o g\u00fcnden bug\u00fcnlere bir kaynak olmak \u00fczere bas\u0131larak t\u00fcm diplomatik temsilciliklerimiz dahil ilgili yerlere g\u00f6nderilmi\u015fti. \u00dclkemizin bu fedakarl\u0131\u011f\u0131, k\u0131tada geni\u015f yank\u0131 bulmu\u015f ve ayn\u0131 y\u0131l\u0131n kas\u0131m ay\u0131nda bu defa T\u00fcrkiye, Senegal\u2019in ba\u015fkenti Dakar\u2019da d\u00fczenlenen ve 400 medya mensubunun kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 4. Afrika Medya Forumu\u2019nun \u015feref konu\u011fu olmu\u015ftu. \u00dclkemizi Bas\u0131n, Yay\u0131n ve Enformasyon Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc, TRT Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc ve Anadolu Ajans\u0131 Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc dahil g\u00fc\u00e7l\u00fc bir heyet temsil etmi\u015fti. 2022 y\u0131l\u0131 may\u0131s ay\u0131nda \u0130stanbul\u2019da ikincisi d\u00fczenlenen T\u00fcrkiye-Afrika Medya Forumu\u2019na 100 kadar Afrikal\u0131 medya mensubu davet edildi. Forumda, \u00fclke olarak k\u0131taya bir alg\u0131 belirlemek de\u011fil, tam tersine bu alanda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 ne t\u00fcr etkile\u015fimler sa\u011flanabilece\u011fi \u00fczerinde duruldu.<\/span>
<\/span>
YATIRIM \u0130MKANLARI<\/strong><\/span>
<\/span>
Asl\u0131nda medya dedi\u011fimizde akla sadece ileti\u015fim konusu gelmemeli. <\/span>
<\/span>
Zira her \u015feyden \u00f6nce bas\u0131n ve yay\u0131n organlar\u0131n\u0131n ihtiya\u00e7 duydu\u011fu binalar\u0131n in\u015fas\u0131 ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir in\u015faat teknolojisi gerektiriyor. <\/span>
<\/span>
Son 20 y\u0131lda Afrika\u2019da her t\u00fcrl\u00fc medya binas\u0131 konusunda ge\u00e7mi\u015ften gelen yetersizlikler giderilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor. \u0130n\u015fa edilen binalar\u0131n tefri\u015fatlar\u0131, \u00f6zellikle her t\u00fcrl\u00fc ka\u011f\u0131t dahil k\u0131rtasiye malzemeleri, kamera, foto\u011fraf makinas\u0131, her t\u00fcrl\u00fc yard\u0131mc\u0131 aletlere de ihtiya\u00e7 duyuluyor. Mevcutlardan art\u0131k demode olanlar\u0131n yerine yenilerinin teminleri gerekiyor. 2012 y\u0131l\u0131ndaki 1. T\u00fcrkiye-Afrika Medya Forumu\u2019nda T\u00fcrkiye taraf\u0131ndan istenen en \u00f6nemli talep, belki de ayn\u0131 anda T\u00fcrkiye\u2019de \u00fcretilen her t\u00fcrl\u00fc medya malzemeleri fuar\u0131n\u0131n da o etkinli\u011fe denk getirilmesi idi. O zaman yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 gibi ikincisinde de bu t\u00fcr bir etkinlik a\u015f\u0131r\u0131 dikkat \u00e7ekebilirdi. <\/span>
<\/span>
Asgari seviyedeki her t\u00fcrl\u00fc donan\u0131m\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftiren Afrika medya kurulu\u015flar\u0131n\u0131n insan kayna\u011f\u0131na gelince; bu konuda \u00fclkemizdeki ileti\u015fim fak\u00fcltelerimizde lisans e\u011fitimi dahil y\u00fcksek lisans ve doktora e\u011fitimlerinde Afrikal\u0131 \u00f6\u011frenci say\u0131lar\u0131n\u0131 art\u0131rmam\u0131z gerekiyor. <\/span>
<\/span>
Bug\u00fcn az veya \u00e7ok medyan\u0131n y\u00fck\u00fcn\u00fc ta\u015f\u0131yanlar varsa da, gelecek 20 y\u0131l dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, \u015fimdiden ciddi i\u015fbirlikleri bu alana kayd\u0131r\u0131labilir. Hatta akademik ara\u015ft\u0131rmalarda Afrika\u2019da medya konusu ortak makale ve kitaplara konu yap\u0131labilir. <\/span>
<\/span>
YAPILMASI GEREKENLER DE VAR<\/strong><\/span>
<\/span>
TRT ve AA\u2019n\u0131n, Afrika\u2019daki muadili kurulu\u015flarla y\u0131lda birka\u00e7 kez k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7apl\u0131 da olsa farkl\u0131 temalar \u00fczerinde toplant\u0131lar ve formasyon e\u011fitimleri gerekiyor. Bat\u0131l\u0131 haber ajanslar\u0131n\u0131n bu k\u0131ta ile ilgili haber verme adetini art\u0131k de\u011fi\u015ftirme zaman\u0131 geldi. Bu da ancak g\u00fc\u00e7l\u00fc ajanslarla i\u015fbirli\u011fi ile m\u00fcmk\u00fcn olabiliyor. Bilhassa k\u0131tadaki t\u00fcm medya organlar\u0131n\u0131n kendi alg\u0131lar\u0131n\u0131 sa\u011flayacaklar\u0131 bir bilin\u00e7lenme s\u00fcrecine ihtiya\u00e7 duyuluyor. T\u00fcrkiye\u2019de e\u011fitimlerini ileti\u015fim alan\u0131nda tamamlayan Afrikal\u0131 \u00f6\u011frencilerin hem kendi medya organlar\u0131m\u0131zda hem de kendi \u00fclkelerinde bu alandaki kurumlarda \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 i\u00e7in \u00f6zel gayret g\u00f6stermemiz gerekiyor. Afrika politikam\u0131z\u0131n daha yayg\u0131n ve kal\u0131c\u0131 olmas\u0131, medya alan\u0131ndaki etkinli\u011fimize ba\u011fl\u0131. <\/span>
<\/span>
Her ge\u00e7en sene Afrika\u2019da pek \u00e7ok alanda geli\u015ferek artan etkinliklerimizde maalesef gereken noktaya bir t\u00fcrl\u00fc ula\u015f\u0131lamad\u0131. Resmi ve \u00f6zel medya kurulu\u015flar\u0131m\u0131z Afrikal\u0131 gazeteciler, televizyoncular ve bilumum medya mensuplar\u0131yla gerekti\u011fi kadar etkile\u015fim sa\u011flayamad\u0131. Bu k\u0131taya \u00f6nem veren bir\u00e7ok \u00fclke, bu etkile\u015fimi kendi uluslararas\u0131 bas\u0131n ve yay\u0131n kurullar\u0131nca y\u00fcr\u00fct\u00fcyor. T\u00fcrkiye hakk\u0131nda son derece s\u0131n\u0131rl\u0131 verilen haberlerin kayna\u011f\u0131 da b\u00fcy\u00fck oranda Bat\u0131l\u0131 haber ajanslar\u0131. Oysa art\u0131k k\u0131tan\u0131n tecr\u00fcbeli bas\u0131n mensuplar\u0131 kendi belirledikleri istikametler \u00fczere yay\u0131n yapmak istiyorlar.<\/span>
<\/strong><\/span>
D\u00dcNYA MEDYASINDA AFR\u0130KA G\u00d6R\u00dcN\u00dcM\u00dc<\/strong><\/span>
<\/strong><\/span>
Haber kaynaklar\u0131:<\/strong> Afrika ile ilgili k\u0131ta \u00fclkelerinin yerel medya organlar\u0131nda \u00e7\u0131kan her \u00fc\u00e7 haberden birinin kayna\u011f\u0131 Avrupa, ABD ve \u00f6zellikle de Frans\u0131z Bas\u0131n Ajans\u0131 (AFP) ile \u0130ngiliz Haber Ajans\u0131 (BBC). Reuters ve AP gibi haber ajanslar\u0131 h\u00e2l\u00e2 g\u00fcvenli say\u0131l\u0131yor. <\/span>
<\/span>
Haberlerin konular\u0131:<\/strong> Afrikal\u0131lar\u0131 ilgilendiren ortak konular da maalesef \u00e7ok dar \u00e7er\u00e7evede sunuluyor. Genelde sava\u015flar ve \u00e7at\u0131\u015fmalar, siyasi buhranlar, fakirlik, hastal\u0131klar, \u00e7evreye kar\u015f\u0131 duyars\u0131zl\u0131klar ve yoksulluk gibi haberler k\u00fc\u00e7\u00fcmseyici tarzda \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131yor. Mesela makalelerde Afrika\u2019daki m\u00fcspet geli\u015fmeler ve ba\u015far\u0131larla ilgili haberlerin oran\u0131 y\u00fczde 21\u2019de kal\u0131yor. <\/span>
<\/span>
Gereksiz genellemeler:<\/strong> Yap\u0131lan haberlerde Afrika, Afrikal\u0131 ve k\u0131ta kelimeleri y\u00fczde 72 gibi ciddi bir genellemeyle \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131p \u00fclke isimleri ikinci plana at\u0131l\u0131yor.<\/span>
<\/span>
Afrikal\u0131 hikayesini yazmal\u0131:<\/strong> Africa No Filter isimli kurum y\u00f6neticisi Moky Makura\u2019ya g\u00f6re, Afrikal\u0131 muhabirler ve i\u00e7erik \u00fcreticileri art\u0131k cesaretlerini toplamal\u0131 ve kalemlerini geri almal\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc kendi hikayelerini yazma zaman\u0131 geldi.<\/span><\/p> \t\t\t\t","slug":"afrika-medya-yapilanmasi-ve-turkiyenin-sahaya-girisi","tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"Afrika medya yap\u0131lanmas\u0131 ve T\u00fcrkiye\u2019nin sahaya giri\u015fi","meta_description":"PROF. DR. AHMET KAVAS","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"view_count":1125,"cropped_1200x675":null,"user":{"id":30,"name":"AHMET","surname":"KAVAS","email":"prof-dr-ahmet-kavas@gmail.com","slug":"prof-dr-ahmet-kavas","avatar":"\/front\/uploads\/avatar\/17336916002RXDhDXyMw3kEXW.webp","status":1,"role":1,"email_verified_at":null,"orde":null,"created_at":"2022-10-24T11:09:13.000000Z","updated_at":"2024-12-18T09:44:44.000000Z","seo_title":null,"seo_description":null},"translations":[{"id":33382,"is_featured":0,"is_amp":0,"is_ads":0,"ads_link":null,"post_id":33283,"locale":"tr","category_id":73,"title":"Afrika medya yap\u0131lanmas\u0131 ve T\u00fcrkiye\u2019nin sahaya giri\u015fi","home_title":null,"sub_title":null,"slider_title":null,"slider_title_2":null,"slider_spot_title":null,"slider_spot_title_2":null,"subtitleuse":0,"description":null,"content":" \t\t\t\t\t \t\t\t\t\t

PROF. DR. AHMET KAVAS<\/strong><\/span><\/p>

Bat\u0131l\u0131 haber ajanslar\u0131n\u0131n Afrika ile ilgili haber verme adetini art\u0131k de\u011fi\u015ftirme zaman\u0131 geldi. K\u0131tan\u0131n tecr\u00fcbeli bas\u0131n mensuplar\u0131, kendilerinin belirledikleri istikamet \u00fczere yay\u0131n yapmak istiyor. Afrika-T\u00fcrkiye Medya Forumlar\u0131 ile sahaya giren T\u00fcrkiye\u2019nin daha yapmas\u0131 gerekenler var. \u00c7\u00fcnk\u00fc Afrika politikam\u0131z\u0131n daha yayg\u0131n ve kal\u0131c\u0131 olmas\u0131, medya alan\u0131ndaki etkinli\u011fimize ba\u011fl\u0131. <\/strong><\/span>
<\/span>
Afrika\u2019da medya, di\u011fer k\u0131talardakilerden farkl\u0131 bir s\u00fcre\u00e7 ge\u00e7irdi. S\u00f6m\u00fcrgecilik \u00f6ncesi bu alanda \u00e7ok fazla bir etkile\u015fim sa\u011flanamad\u0131\u011f\u0131 bir ger\u00e7ek. Ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k \u00f6ncesi onlarca y\u0131l ve takip eden d\u00f6nemde de bas\u0131n ve yay\u0131n konular\u0131 neredeyse yok denecek seviyede idi. \u0130leti\u015fimdeki teknolojilerin artmas\u0131yla bu defa bas\u0131l\u0131 her t\u00fcrl\u00fc yay\u0131n gerekli hamlelerini yapamadan yerini \u00f6nce radyolara, pe\u015finden televizyonlara, \u015fimdi de internet \u00fczerinden y\u00fcr\u00fct\u00fclen her t\u00fcrl\u00fc haberle\u015fmeye b\u0131rakt\u0131.<\/span>
<\/span>
Bir\u00e7ok alanda oldu\u011fu gibi medyan\u0131n da geli\u015fememesinin ba\u015fl\u0131ca m\u00fcsebbibi, s\u00f6m\u00fcrge idarelerinin geni\u015f kitlelerin bilgilenmelerini \u00f6nleyerek idarelerinde tuttuklar\u0131 topluluklar\u0131 hem kendi aralar\u0131nda hem de d\u00fcnyan\u0131n di\u011fer co\u011frafyalar\u0131ndan uzak tutmas\u0131yd\u0131. <\/span>
<\/span>
1950\u2019li y\u0131llardan itibaren say\u0131lar\u0131 az da olsa bir taraftan Afrikal\u0131 gazeteciler yeti\u015fti. Di\u011fer taraftan medyada da etkili i\u015f adamlar\u0131 bu alana el atmaya ba\u015flad\u0131. Daha da \u00f6nemlisi her devlet, en az bir g\u00fcnl\u00fck gazete, yerel bir radyo, resmi bir televizyon kanal\u0131n\u0131 faaliyete ge\u00e7irdi. 2000\u2019li y\u0131larda bu defa internet ve \u00f6zellikle de cep telefonlar\u0131ndan haberle\u015fme kolay hale gelince k\u0131tan\u0131n her taraf\u0131nda \u00e7ok say\u0131da \u00f6zel haber siteleri kuruldu.<\/span>
<\/span>
D\u00fcnyada en h\u0131zl\u0131 geli\u015fen alanlardan birinin medya oldu\u011funa hi\u00e7 ku\u015fku yok. Afrika \u00fclkelerinin \u00e7o\u011fu, bu anlamda belki \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc medya organlar\u0131na yeteri kadar sahip de\u011fil. Fakat t\u00fcm bas\u0131n ve yay\u0131n organlar\u0131, 21. y\u00fczy\u0131la kadar eski s\u00f6m\u00fcrgecilerin haber a\u011flar\u0131n\u0131n tesirinden kendilerini koruyamad\u0131. Ekonomik kalk\u0131nmalar\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak da bu alanda g\u00f6zle g\u00f6r\u00fcl\u00fcr geli\u015fmeler var. Ne var ki, d\u00fcnyan\u0131n di\u011fer taraflar\u0131ndaki s\u00fcre\u00e7ler \u00e7ok h\u0131zl\u0131 ilerledi\u011finden Afrikal\u0131lar\u0131n bunlar\u0131 yak\u0131ndan takipleri hep zordu. \u015eimdilerde bir\u00e7ok \u00fclkede yay\u0131nlanan g\u00fcnl\u00fck gazete ve televizyonlarda, hatta daha yayg\u0131n \u015fekillerde radyolarda, bilhassa her devletin kendi s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7indeki geli\u015fmeler an\u0131nda toplumlara duyuruluyor.<\/span>
<\/span>
\u0130K\u0130 KR\u0130T\u0130K KONU<\/strong><\/span>
<\/strong><\/span>
Afrikal\u0131 medya mensuplar\u0131n\u0131n k\u0131sa vadede a\u015fmalar\u0131 gereken konular\u0131n ba\u015f\u0131nda, matbuat konusuna \u00f6ncelik vermeleri ve ula\u015fabildikleri kadar \u00e7ok say\u0131da insan\u0131n bas\u0131n ve yay\u0131n organlar\u0131 ile yak\u0131n temaslar\u0131n\u0131 kurmalar\u0131 geliyor. \u0130kincisi, belki iste\u011fin zeminini sa\u011flayacak olan teknolojik alt yap\u0131y\u0131 sunmalar\u0131. Bu alandaki yat\u0131r\u0131mlar\u0131n y\u00fcksek maliyetler istemesi ve gerekli teknik insan kayna\u011f\u0131 eksikli\u011fi, her ne pahas\u0131na olursa olsun giderilmeli. \u00d6zellikle spor ve m\u00fczik faaliyetlerine ayr\u0131lan hem insan hem de maddi kaynaklar\u0131n bu sahadaki geli\u015fmeleri takipten geride b\u0131rak\u0131lmamas\u0131 laz\u0131m. <\/span>
<\/span>
D\u00fcnya medyas\u0131ndaki haberlerin \u00e7o\u011funun, bir elin parmaklar\u0131n\u0131 ge\u00e7meyen bat\u0131l\u0131 b\u00fcy\u00fck haber ajanslar\u0131n\u0131n bask\u0131n kontrol\u00fcnde oldu\u011fu biliniyor. Adeta kendi aralar\u0131nda s\u00f6zle\u015fmi\u015fler gibi de Afrika hakk\u0131nda yapt\u0131klar\u0131 haberlerin kapsad\u0131\u011f\u0131 konular b\u00fcy\u00fck bir benzerlik g\u00f6steriyor. Her haberin hikayesi ve i\u00e7eri\u011fi kaleme al\u0131n\u0131rken veya sosyal medya yoluyla muhataplar\u0131na ula\u015ft\u0131r\u0131l\u0131rken hedef kitle \u00f6ncelikli olarak bat\u0131l\u0131 toplumlar. Bunlar\u0131n kafas\u0131nda yerle\u015fen Afrikal\u0131 alg\u0131s\u0131 ge\u00e7mi\u015fte nas\u0131l yerle\u015ftirilmi\u015fse fazla bir de\u011fi\u015fikli\u011fe u\u011frat\u0131lmadan devam ettirilmeli. Asyal\u0131 ve ABD\u2019li her kimse, Afrika\u2019y\u0131 takip eden, hi\u00e7 fark\u0131na varmadan bu alg\u0131n\u0131n etkisinde kalacak. <\/span>
<\/span>
Daha vahimi ise Afrikal\u0131 medya organlar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011fu, Bat\u0131l\u0131 haberlerin metinlerini velev ki bir Afrikal\u0131 muhabir de yazsa gerekli s\u00fczge\u00e7lerden ge\u00e7ip yay\u0131nlanaca\u011f\u0131 i\u00e7in bizzat kendi hakk\u0131nda kanaatleri de bu etkile\u015fimin kurban\u0131 olmaya devam ediyor.<\/span>
<\/strong><\/span>
T\u00dcRK\u0130YE-AFR\u0130KA MEDYA FORUMLARI<\/strong><\/span>
<\/span>
Uluslararas\u0131 toplant\u0131lara mutlaka Afrikal\u0131 kurulu\u015flar da i\u015ftirak ediyor. Ama k\u0131ta i\u00e7inde ge\u00e7mi\u015f y\u0131llarda y\u00fczlerce medya adam\u0131 ve mensubunun kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 forumlar yap\u0131ld\u0131. T\u00fcrkiye\u2019nin \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc Afrika siyasetinin bir par\u00e7as\u0131 olarak 2012 y\u0131l\u0131 may\u0131s ay\u0131nda ilk defa T\u00fcrkiye-Afrika Medya Formu, o d\u00f6nemdeki kurumlar\u0131m\u0131zdan Bas\u0131n, Yay\u0131n ve Enformasyon Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczce d\u00fczenlenmi\u015fti. <\/span>
<\/span>
270 Afrikal\u0131 medya sahibi, gazeteci ve televizyoncu dahil \u00e7ok geni\u015f bir kitle \u00f6nce Ankara\u2019da bulu\u015fmu\u015ftu. Ard\u0131ndan \u0130stanbul\u2019da bu \u015fehrimizi tan\u0131yacak \u015fekilde bir gezi program\u0131 tertiplenmi\u015fti. B\u00f6ylece k\u0131ta d\u0131\u015f\u0131nda ilk defa bu kadar \u00e7ok medya mensubu bir \u00fclkede bir araya geliyordu. Yap\u0131lan konu\u015fmalar da bir kitap halinde o g\u00fcnden bug\u00fcnlere bir kaynak olmak \u00fczere bas\u0131larak t\u00fcm diplomatik temsilciliklerimiz dahil ilgili yerlere g\u00f6nderilmi\u015fti. \u00dclkemizin bu fedakarl\u0131\u011f\u0131, k\u0131tada geni\u015f yank\u0131 bulmu\u015f ve ayn\u0131 y\u0131l\u0131n kas\u0131m ay\u0131nda bu defa T\u00fcrkiye, Senegal\u2019in ba\u015fkenti Dakar\u2019da d\u00fczenlenen ve 400 medya mensubunun kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 4. Afrika Medya Forumu\u2019nun \u015feref konu\u011fu olmu\u015ftu. \u00dclkemizi Bas\u0131n, Yay\u0131n ve Enformasyon Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc, TRT Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc ve Anadolu Ajans\u0131 Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc dahil g\u00fc\u00e7l\u00fc bir heyet temsil etmi\u015fti. 2022 y\u0131l\u0131 may\u0131s ay\u0131nda \u0130stanbul\u2019da ikincisi d\u00fczenlenen T\u00fcrkiye-Afrika Medya Forumu\u2019na 100 kadar Afrikal\u0131 medya mensubu davet edildi. Forumda, \u00fclke olarak k\u0131taya bir alg\u0131 belirlemek de\u011fil, tam tersine bu alanda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 ne t\u00fcr etkile\u015fimler sa\u011flanabilece\u011fi \u00fczerinde duruldu.<\/span>
<\/span>
YATIRIM \u0130MKANLARI<\/strong><\/span>
<\/span>
Asl\u0131nda medya dedi\u011fimizde akla sadece ileti\u015fim konusu gelmemeli. <\/span>
<\/span>
Zira her \u015feyden \u00f6nce bas\u0131n ve yay\u0131n organlar\u0131n\u0131n ihtiya\u00e7 duydu\u011fu binalar\u0131n in\u015fas\u0131 ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir in\u015faat teknolojisi gerektiriyor. <\/span>
<\/span>
Son 20 y\u0131lda Afrika\u2019da her t\u00fcrl\u00fc medya binas\u0131 konusunda ge\u00e7mi\u015ften gelen yetersizlikler giderilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor. \u0130n\u015fa edilen binalar\u0131n tefri\u015fatlar\u0131, \u00f6zellikle her t\u00fcrl\u00fc ka\u011f\u0131t dahil k\u0131rtasiye malzemeleri, kamera, foto\u011fraf makinas\u0131, her t\u00fcrl\u00fc yard\u0131mc\u0131 aletlere de ihtiya\u00e7 duyuluyor. Mevcutlardan art\u0131k demode olanlar\u0131n yerine yenilerinin teminleri gerekiyor. 2012 y\u0131l\u0131ndaki 1. T\u00fcrkiye-Afrika Medya Forumu\u2019nda T\u00fcrkiye taraf\u0131ndan istenen en \u00f6nemli talep, belki de ayn\u0131 anda T\u00fcrkiye\u2019de \u00fcretilen her t\u00fcrl\u00fc medya malzemeleri fuar\u0131n\u0131n da o etkinli\u011fe denk getirilmesi idi. O zaman yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 gibi ikincisinde de bu t\u00fcr bir etkinlik a\u015f\u0131r\u0131 dikkat \u00e7ekebilirdi. <\/span>
<\/span>
Asgari seviyedeki her t\u00fcrl\u00fc donan\u0131m\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftiren Afrika medya kurulu\u015flar\u0131n\u0131n insan kayna\u011f\u0131na gelince; bu konuda \u00fclkemizdeki ileti\u015fim fak\u00fcltelerimizde lisans e\u011fitimi dahil y\u00fcksek lisans ve doktora e\u011fitimlerinde Afrikal\u0131 \u00f6\u011frenci say\u0131lar\u0131n\u0131 art\u0131rmam\u0131z gerekiyor. <\/span>
<\/span>
Bug\u00fcn az veya \u00e7ok medyan\u0131n y\u00fck\u00fcn\u00fc ta\u015f\u0131yanlar varsa da, gelecek 20 y\u0131l dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, \u015fimdiden ciddi i\u015fbirlikleri bu alana kayd\u0131r\u0131labilir. Hatta akademik ara\u015ft\u0131rmalarda Afrika\u2019da medya konusu ortak makale ve kitaplara konu yap\u0131labilir. <\/span>
<\/span>
YAPILMASI GEREKENLER DE VAR<\/strong><\/span>
<\/span>
TRT ve AA\u2019n\u0131n, Afrika\u2019daki muadili kurulu\u015flarla y\u0131lda birka\u00e7 kez k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7apl\u0131 da olsa farkl\u0131 temalar \u00fczerinde toplant\u0131lar ve formasyon e\u011fitimleri gerekiyor. Bat\u0131l\u0131 haber ajanslar\u0131n\u0131n bu k\u0131ta ile ilgili haber verme adetini art\u0131k de\u011fi\u015ftirme zaman\u0131 geldi. Bu da ancak g\u00fc\u00e7l\u00fc ajanslarla i\u015fbirli\u011fi ile m\u00fcmk\u00fcn olabiliyor. Bilhassa k\u0131tadaki t\u00fcm medya organlar\u0131n\u0131n kendi alg\u0131lar\u0131n\u0131 sa\u011flayacaklar\u0131 bir bilin\u00e7lenme s\u00fcrecine ihtiya\u00e7 duyuluyor. T\u00fcrkiye\u2019de e\u011fitimlerini ileti\u015fim alan\u0131nda tamamlayan Afrikal\u0131 \u00f6\u011frencilerin hem kendi medya organlar\u0131m\u0131zda hem de kendi \u00fclkelerinde bu alandaki kurumlarda \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 i\u00e7in \u00f6zel gayret g\u00f6stermemiz gerekiyor. Afrika politikam\u0131z\u0131n daha yayg\u0131n ve kal\u0131c\u0131 olmas\u0131, medya alan\u0131ndaki etkinli\u011fimize ba\u011fl\u0131. <\/span>
<\/span>
Her ge\u00e7en sene Afrika\u2019da pek \u00e7ok alanda geli\u015ferek artan etkinliklerimizde maalesef gereken noktaya bir t\u00fcrl\u00fc ula\u015f\u0131lamad\u0131. Resmi ve \u00f6zel medya kurulu\u015flar\u0131m\u0131z Afrikal\u0131 gazeteciler, televizyoncular ve bilumum medya mensuplar\u0131yla gerekti\u011fi kadar etkile\u015fim sa\u011flayamad\u0131. Bu k\u0131taya \u00f6nem veren bir\u00e7ok \u00fclke, bu etkile\u015fimi kendi uluslararas\u0131 bas\u0131n ve yay\u0131n kurullar\u0131nca y\u00fcr\u00fct\u00fcyor. T\u00fcrkiye hakk\u0131nda son derece s\u0131n\u0131rl\u0131 verilen haberlerin kayna\u011f\u0131 da b\u00fcy\u00fck oranda Bat\u0131l\u0131 haber ajanslar\u0131. Oysa art\u0131k k\u0131tan\u0131n tecr\u00fcbeli bas\u0131n mensuplar\u0131 kendi belirledikleri istikametler \u00fczere yay\u0131n yapmak istiyorlar.<\/span>
<\/strong><\/span>
D\u00dcNYA MEDYASINDA AFR\u0130KA G\u00d6R\u00dcN\u00dcM\u00dc<\/strong><\/span>
<\/strong><\/span>
Haber kaynaklar\u0131:<\/strong> Afrika ile ilgili k\u0131ta \u00fclkelerinin yerel medya organlar\u0131nda \u00e7\u0131kan her \u00fc\u00e7 haberden birinin kayna\u011f\u0131 Avrupa, ABD ve \u00f6zellikle de Frans\u0131z Bas\u0131n Ajans\u0131 (AFP) ile \u0130ngiliz Haber Ajans\u0131 (BBC). Reuters ve AP gibi haber ajanslar\u0131 h\u00e2l\u00e2 g\u00fcvenli say\u0131l\u0131yor. <\/span>
<\/span>
Haberlerin konular\u0131:<\/strong> Afrikal\u0131lar\u0131 ilgilendiren ortak konular da maalesef \u00e7ok dar \u00e7er\u00e7evede sunuluyor. Genelde sava\u015flar ve \u00e7at\u0131\u015fmalar, siyasi buhranlar, fakirlik, hastal\u0131klar, \u00e7evreye kar\u015f\u0131 duyars\u0131zl\u0131klar ve yoksulluk gibi haberler k\u00fc\u00e7\u00fcmseyici tarzda \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131yor. Mesela makalelerde Afrika\u2019daki m\u00fcspet geli\u015fmeler ve ba\u015far\u0131larla ilgili haberlerin oran\u0131 y\u00fczde 21\u2019de kal\u0131yor. <\/span>
<\/span>
Gereksiz genellemeler:<\/strong> Yap\u0131lan haberlerde Afrika, Afrikal\u0131 ve k\u0131ta kelimeleri y\u00fczde 72 gibi ciddi bir genellemeyle \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131p \u00fclke isimleri ikinci plana at\u0131l\u0131yor.<\/span>
<\/span>
Afrikal\u0131 hikayesini yazmal\u0131:<\/strong> Africa No Filter isimli kurum y\u00f6neticisi Moky Makura\u2019ya g\u00f6re, Afrikal\u0131 muhabirler ve i\u00e7erik \u00fcreticileri art\u0131k cesaretlerini toplamal\u0131 ve kalemlerini geri almal\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc kendi hikayelerini yazma zaman\u0131 geldi.<\/span><\/p> \t\t\t\t","slug":"afrika-medya-yapilanmasi-ve-turkiyenin-sahaya-girisi","orjinalimage":null,"news_cover_min":null,"news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"cropped_638x552":null,"cropped_310x208":null,"cropped_416x247":null,"cropped_197x247":null,"cropped_416x600":null,"cropped_1200x675":null,"tags":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","meta_title":"Afrika medya yap\u0131lanmas\u0131 ve T\u00fcrkiye\u2019nin sahaya giri\u015fi","meta_description":"PROF. DR. AHMET KAVAS","meta_keywords":"K\u00f6\u015fe Yaz\u0131s\u0131","view_count":1125,"yt":0,"ytid":"","ytimage":null,"imgdate":"2000-01-01 00:00:00","cuff_cover":null,"cropped_358x214":null,"cropped_842x474":null}]}}