{"status":true,"post":{"id":71281,"user_id":2,"status":1,"type":1,"orde":null,"notification_type":0,"static_post":0,"published_at":"2025-07-25 09:19:00","created_at":"2025-07-25T06:19:00.000000Z","updated_at":"2025-07-25T07:22:00.000000Z","edited_at":"2025-07-25 09:19:00","source_id":null,"post_id":71281,"is_featured":0,"title":"ABD-\u00c7in rekabeti ve ulusal tasarruflar","slider_title":"","slider_title_2":"","slider_spot_title":"","slider_spot_title_2":"","home_title":"ABD-\u00c7in rekabeti ve ulusal tasarruflar","sub_title":"","category_id":73,"description":"","content":"

ABD, Biden döneminde Çin’le rekabette rakibinin yöntemlerini benimseyerek devlet destekli bir sanayile\u015fme modeli uygulama yoluna girdi. Ancak iki ülkenin tasarruf oranlar\u0131ndaki büyük fark nedeniyle ABD’nin bu alanda Çin’le ba\u015fa ç\u0131kmas\u0131 olanakl\u0131 görünmüyor.<\/strong><\/p>


<\/strong><\/p>

DEVLET DESTEKL\u0130 SANAY\u0130LE\u015eMEYE GEÇ\u0130\u015e<\/strong><\/p>

Biden döneminde Çin’le yar\u0131\u015fta devlet destekli sanayile\u015fme politikalar\u0131 uygulanmaya ba\u015fland\u0131. Çin, son on y\u0131llarda otoyollar, limanlar, hava alanlar\u0131, ileti\u015fim sistemleriyle geli\u015fkin bir altyap\u0131 olu\u015fturmu\u015ftu;  ABD’de de bu alanda rekabet için ülke altyap\u0131s\u0131n\u0131 geli\u015ftirmek üzere Alt Yap\u0131 Yasas\u0131 uygulamaya sokuldu. Çin, güne\u015f enerjisine dayal\u0131 elektrik üretimi ve elektrikli otomobiller alan\u0131nda dünya lideri olmu\u015ftu; ABD’nin de oyuna dahil olmas\u0131 için Enflasyonu \u0130ndirme Yasas\u0131 devreye girdi. ABD, çip üretiminde Tayvan ve Kore’nin gerisine, a\u015fa\u011f\u0131 yukar\u0131 Çin seviyesine gerilemi\u015fti; bu alanda bir hamle yapmak üzere Çip ve Bilim Yasas\u0131 geçirildi. Bu üç yasa çerçevesinde ABD’de devletin sanayiye birkaç trilyon dolarl\u0131k kaynak aktar\u0131lmas\u0131 öngörülüyordu.<\/p>


<\/p>

BÜYÜK KAYNAK GEREKS\u0130N\u0130M\u0130 <\/strong><\/p>

\u0130kinci Trump döneminde birçok ba\u015fka alanda devlet destekli sanayile\u015fme çabalar\u0131 gündemde. Tüm dünya ile beraber ABD, elektrikli otomobillerden sava\u015f uçaklar\u0131 ve füzelere, birçok ürünün olmazsa olmaz\u0131 olan nadir toprak elementleri ve bunlardan üretilen özel m\u0131knat\u0131slar için Çin’e ba\u011f\u0131ml\u0131 durumda bulunuyor. Çin gemi üretim sektörü, 2024 y\u0131l\u0131nda tonaj olarak ABD’nin \u0130kinci Dünya Sava\u015f\u0131 sonras\u0131ndaki toplam üretiminden fazla gemi üretti. Bir s\u0131cak sava\u015f durumunda ABD’nin çok daha h\u0131zl\u0131, ucuz ve büyük hacimlerde gemi üreten Çin’le ba\u015fa ç\u0131kma olana\u011f\u0131 yok. Ayn\u0131 durum füzeler ve di\u011fer silahlar için de geçerli. Ukrayna ve \u0130srail’e silah ak\u0131\u015f\u0131 ABD’de üretimde darbo\u011fazlar ortaya ç\u0131kar\u0131rken Çin çok büyük hacimlerde silah üretebiliyor. Bu ve benzeri durumlar, ABD’de Çin’le rekabet edebilmek için uzun y\u0131llar boyunca çok büyük boyutlarda yat\u0131r\u0131m yap\u0131lmas\u0131n\u0131 gerektiriyor.<\/p>


<\/p>

YATIRIM YARI\u015eI VE TASARRUFLAR<\/strong><\/p>

Dolay\u0131s\u0131yla ortada bir yat\u0131r\u0131m yar\u0131\u015f\u0131 var. Bir ülkenin yat\u0131r\u0131m yapma kapasitesinin ana belirleyicisi ulusal tasarruflar, yani ülke ekonomisinde ortaya ç\u0131kan gelirin, tüketim harcamalar\u0131 ç\u0131kt\u0131ktan sonra geriye ne kadar\u0131n\u0131n kald\u0131\u011f\u0131d\u0131r; ülke kendi imkanlar\u0131yla ancak bu kadar yat\u0131r\u0131m yapabilir. ABD’nin ulusal tasarruf oran\u0131 yani tasarruflar\u0131n ülke GSYH’sine oran\u0131 yüzde 20’nin alt\u0131nda bir düzeyde; ülke bunun üzerinde yat\u0131r\u0131m\u0131 ancak d\u0131\u015f finansmanla yapabilir. Çin’in ulusal tasarruf oran\u0131 ise yüzde 40’\u0131n üzerinde bulunuyor. Dünya Bankas\u0131 Sat\u0131n Alma Gücü Parite rakamlar\u0131 kullan\u0131larak fiyat farkl\u0131l\u0131klar\u0131 hesaba kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda 2024 y\u0131l\u0131 rakamlar\u0131yla ABD’nin GSYH’si 29 trilyon dolar, Çin’inki ise 39 trilyon dolar düzeylerinde. Tasarruf oranlar\u0131n\u0131 uygularsak, ABD’nin öz yat\u0131r\u0131m kayna\u011f\u0131 y\u0131lda 6 trilyon dolar\u0131n alt\u0131nda, Çin’inki ise 15 trilyon dolar\u0131n üzerinde ç\u0131k\u0131yor. Üstelik Çin’de devlet bu kayna\u011f\u0131 istedi\u011fi alanlara etkili bir \u015fekilde yönlendirebiliyor. Bu yar\u0131\u015fta ABD son derece dezavantajl\u0131 bir konumda bulunuyor.<\/p>","slug":"abd-cin-rekabeti-ve-ulusal-tasarruflar","tags":"","meta_title":"ABD-\u00c7in rekabeti ve ulusal tasarruflar","meta_description":"ABD, Biden d\u00f6neminde \u00c7in\u2019le rekabette rakibinin y\u00f6ntemlerini benimseyerek devlet destekli bir sanayile\u015fme modeli uygulama yoluna girdi. Ancak iki \u00fclkenin tasarruf oranlar\u0131ndaki b\u00fcy\u00fck fark nedeniyle ABD\u2019nin bu alanda \u00c7in\u2019le ba\u015fa \u00e7\u0131kmas\u0131 olanakl\u0131 g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor.","meta_keywords":"","news_cover_min":"\/front\/uploads\/blog\/thumbnail\/1753390800fCGvIbmQrKVy1UI.webp","news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"view_count":0,"cropped_1200x675":"\/front\/uploads\/haber\/1200x675\/abd-cin-rekabeti-ve-ulusal-tasarruflar_1200x675_oOlmaXZWh0.webp","user":{"id":2,"name":"FAT\u0130H","surname":"OKTAY","email":"ozansoy.tuna@akay.com","slug":"fatih-oktay","avatar":"\/front\/uploads\/avatar\/1733691600qSRn7kb3ZZVHU3t.webp","status":1,"role":1,"email_verified_at":null,"orde":null,"created_at":"2022-09-15T09:39:41.000000Z","updated_at":"2024-12-18T14:51:22.000000Z","seo_title":null,"seo_description":null},"translations":[{"id":71413,"is_featured":0,"is_amp":0,"is_ads":0,"ads_link":null,"post_id":71281,"locale":"tr","category_id":73,"title":"ABD-\u00c7in rekabeti ve ulusal tasarruflar","home_title":"ABD-\u00c7in rekabeti ve ulusal tasarruflar","sub_title":"","slider_title":"","slider_title_2":"","slider_spot_title":"","slider_spot_title_2":"","subtitleuse":0,"description":"","content":"

ABD, Biden döneminde Çin’le rekabette rakibinin yöntemlerini benimseyerek devlet destekli bir sanayile\u015fme modeli uygulama yoluna girdi. Ancak iki ülkenin tasarruf oranlar\u0131ndaki büyük fark nedeniyle ABD’nin bu alanda Çin’le ba\u015fa ç\u0131kmas\u0131 olanakl\u0131 görünmüyor.<\/strong><\/p>


<\/strong><\/p>

DEVLET DESTEKL\u0130 SANAY\u0130LE\u015eMEYE GEÇ\u0130\u015e<\/strong><\/p>

Biden döneminde Çin’le yar\u0131\u015fta devlet destekli sanayile\u015fme politikalar\u0131 uygulanmaya ba\u015fland\u0131. Çin, son on y\u0131llarda otoyollar, limanlar, hava alanlar\u0131, ileti\u015fim sistemleriyle geli\u015fkin bir altyap\u0131 olu\u015fturmu\u015ftu;  ABD’de de bu alanda rekabet için ülke altyap\u0131s\u0131n\u0131 geli\u015ftirmek üzere Alt Yap\u0131 Yasas\u0131 uygulamaya sokuldu. Çin, güne\u015f enerjisine dayal\u0131 elektrik üretimi ve elektrikli otomobiller alan\u0131nda dünya lideri olmu\u015ftu; ABD’nin de oyuna dahil olmas\u0131 için Enflasyonu \u0130ndirme Yasas\u0131 devreye girdi. ABD, çip üretiminde Tayvan ve Kore’nin gerisine, a\u015fa\u011f\u0131 yukar\u0131 Çin seviyesine gerilemi\u015fti; bu alanda bir hamle yapmak üzere Çip ve Bilim Yasas\u0131 geçirildi. Bu üç yasa çerçevesinde ABD’de devletin sanayiye birkaç trilyon dolarl\u0131k kaynak aktar\u0131lmas\u0131 öngörülüyordu.<\/p>


<\/p>

BÜYÜK KAYNAK GEREKS\u0130N\u0130M\u0130 <\/strong><\/p>

\u0130kinci Trump döneminde birçok ba\u015fka alanda devlet destekli sanayile\u015fme çabalar\u0131 gündemde. Tüm dünya ile beraber ABD, elektrikli otomobillerden sava\u015f uçaklar\u0131 ve füzelere, birçok ürünün olmazsa olmaz\u0131 olan nadir toprak elementleri ve bunlardan üretilen özel m\u0131knat\u0131slar için Çin’e ba\u011f\u0131ml\u0131 durumda bulunuyor. Çin gemi üretim sektörü, 2024 y\u0131l\u0131nda tonaj olarak ABD’nin \u0130kinci Dünya Sava\u015f\u0131 sonras\u0131ndaki toplam üretiminden fazla gemi üretti. Bir s\u0131cak sava\u015f durumunda ABD’nin çok daha h\u0131zl\u0131, ucuz ve büyük hacimlerde gemi üreten Çin’le ba\u015fa ç\u0131kma olana\u011f\u0131 yok. Ayn\u0131 durum füzeler ve di\u011fer silahlar için de geçerli. Ukrayna ve \u0130srail’e silah ak\u0131\u015f\u0131 ABD’de üretimde darbo\u011fazlar ortaya ç\u0131kar\u0131rken Çin çok büyük hacimlerde silah üretebiliyor. Bu ve benzeri durumlar, ABD’de Çin’le rekabet edebilmek için uzun y\u0131llar boyunca çok büyük boyutlarda yat\u0131r\u0131m yap\u0131lmas\u0131n\u0131 gerektiriyor.<\/p>


<\/p>

YATIRIM YARI\u015eI VE TASARRUFLAR<\/strong><\/p>

Dolay\u0131s\u0131yla ortada bir yat\u0131r\u0131m yar\u0131\u015f\u0131 var. Bir ülkenin yat\u0131r\u0131m yapma kapasitesinin ana belirleyicisi ulusal tasarruflar, yani ülke ekonomisinde ortaya ç\u0131kan gelirin, tüketim harcamalar\u0131 ç\u0131kt\u0131ktan sonra geriye ne kadar\u0131n\u0131n kald\u0131\u011f\u0131d\u0131r; ülke kendi imkanlar\u0131yla ancak bu kadar yat\u0131r\u0131m yapabilir. ABD’nin ulusal tasarruf oran\u0131 yani tasarruflar\u0131n ülke GSYH’sine oran\u0131 yüzde 20’nin alt\u0131nda bir düzeyde; ülke bunun üzerinde yat\u0131r\u0131m\u0131 ancak d\u0131\u015f finansmanla yapabilir. Çin’in ulusal tasarruf oran\u0131 ise yüzde 40’\u0131n üzerinde bulunuyor. Dünya Bankas\u0131 Sat\u0131n Alma Gücü Parite rakamlar\u0131 kullan\u0131larak fiyat farkl\u0131l\u0131klar\u0131 hesaba kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda 2024 y\u0131l\u0131 rakamlar\u0131yla ABD’nin GSYH’si 29 trilyon dolar, Çin’inki ise 39 trilyon dolar düzeylerinde. Tasarruf oranlar\u0131n\u0131 uygularsak, ABD’nin öz yat\u0131r\u0131m kayna\u011f\u0131 y\u0131lda 6 trilyon dolar\u0131n alt\u0131nda, Çin’inki ise 15 trilyon dolar\u0131n üzerinde ç\u0131k\u0131yor. Üstelik Çin’de devlet bu kayna\u011f\u0131 istedi\u011fi alanlara etkili bir \u015fekilde yönlendirebiliyor. Bu yar\u0131\u015fta ABD son derece dezavantajl\u0131 bir konumda bulunuyor.<\/p>","slug":"abd-cin-rekabeti-ve-ulusal-tasarruflar","orjinalimage":"\/front\/uploads\/blog\/thumbnail\/1753390800fCGvIbmQrKVy1UI.webp","news_cover_min":"\/front\/uploads\/blog\/thumbnail\/1753390800fCGvIbmQrKVy1UI.webp","news_cover":null,"news_video_min":null,"news_video":null,"cropped_638x552":"\/front\/uploads\/haber\/638x552\/abd-cin-rekabeti-ve-ulusal-tasarruflar_638x552_JvgEQYr0WS.webp","cropped_310x208":"\/front\/uploads\/haber\/310x208\/abd-cin-rekabeti-ve-ulusal-tasarruflar_310x208_P8evL4Kqy8.webp","cropped_416x247":"\/front\/uploads\/haber\/416x247\/abd-cin-rekabeti-ve-ulusal-tasarruflar_416x247_i2V5rd3vL3.webp","cropped_197x247":"\/front\/uploads\/haber\/197x247\/abd-cin-rekabeti-ve-ulusal-tasarruflar_197x247_9zy7n1j8w7.webp","cropped_416x600":"\/front\/uploads\/haber\/416x600\/abd-cin-rekabeti-ve-ulusal-tasarruflar_416x600_ztpPKGH2qX.webp","cropped_1200x675":"\/front\/uploads\/haber\/1200x675\/abd-cin-rekabeti-ve-ulusal-tasarruflar_1200x675_oOlmaXZWh0.webp","tags":"","meta_title":"ABD-\u00c7in rekabeti ve ulusal tasarruflar","meta_description":"ABD, Biden d\u00f6neminde \u00c7in\u2019le rekabette rakibinin y\u00f6ntemlerini benimseyerek devlet destekli bir sanayile\u015fme modeli uygulama yoluna girdi. Ancak iki \u00fclkenin tasarruf oranlar\u0131ndaki b\u00fcy\u00fck fark nedeniyle ABD\u2019nin bu alanda \u00c7in\u2019le ba\u015fa \u00e7\u0131kmas\u0131 olanakl\u0131 g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor.","meta_keywords":"","view_count":0,"yt":0,"ytid":"","ytimage":null,"imgdate":"1999-01-01 00:00:00","cuff_cover":null,"cropped_358x214":"\/front\/uploads\/haber\/358x214\/abd-cin-rekabeti-ve-ulusal-tasarruflar_358x214_sGGLbwZAq5.webp","cropped_842x474":"\/front\/uploads\/haber\/842x474\/abd-cin-rekabeti-ve-ulusal-tasarruflar_842x474_2aBdjZZJgS.webp"}]}}